ဖိနပ္ကို အမ်ဳိးမ်ဳိးေသာ ဝတၳဳပစၥည္းေတြနဲ႔လုပ္ၾကတယ္။ အလြယ္ဆံုးနဲ႔ အရွင္းဆံုးဖိနပ္က ငွက္ေပ်ာရြက္နဲ႔ လုပ္တာျဖစ္ႏိုင္သလို တန္ဖိုးအႀကီးဆံုးနဲ႔ အရွားပါးဆံုးက စင္ဒရဲလားရဲ႕ လက္လက္ထေနတဲ့ ဖိနပ္လည္းျဖစ္ႏိုင္တယ္။ ဘယ္လိုဖိနပ္မ်ဳိးျဖစ္ျဖစ္ အဓိက,က ေျခေထာက္နဲ႔ေတာ္ဖို႔၊ ကိုက္ညီဖို႔ျဖစ္ၿပီး ဘယ္လို အိမ္ေထာင္ေရးမ်ဳိးျဖစ္ျဖစ္ အဓိက,က စည္းခ်က္ညီဖို႔နဲ႔ သဟဇာတျဖစ္ဖို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။
ထက္ျမက္တဲ့ေယာက္်ားနဲ႔ ထက္ျမက္တဲ့ မိန္းမတို႔ရဲ႕ အိမ္ေထာင္ေရးက နာမည္ႀကီးတံဆိပ္ ဖိနပ္နဲ႔တူတယ္။ လွပၿပီးအဖိုးတန္သလို ၾကည့္လိုက္တာနဲ႔ လူကိုၾကည္ႏူးေစတယ္။ ဒါေပမယ့္ တန္ဖိုးႀကီးမားၿပီး လွပတာေၾကာင့္ ရြံ႕အေပမခံဘူး။ ရြံ႕နည္းနည္းေပတာနဲ႔ ၾကည့္ရရုပ္ဆိုးတာေၾကာင့္ အၿမဲတမ္းဂရုတစိုက္ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းေပးရတယ္။ တန္ဖိုးထားရတယ္။
ငယ္ေပါင္းႀကီးေဖာ္အိမ္ေထာင္ေရးက အဝတ္စနဲ႔ခ်ဳပ္ထားတဲ့ ဖိနပ္နဲ႔တူတယ္။ ရိုးရွင္းၿပီး တန္ဖိုးမႀကီးေပမယ့္ စီးလို႔ေကာင္းတယ္။ ၾကည့္လိုက္တာနဲ႔ ေပါ့ပါးၿပီးသြက္လက္ေစတယ္။ တျခားလူ ယူသြားမွာလည္း စိုးရိမ္စရာမလိုဘူး။ ဒါေပမယ့္ စီးတဲ့အခ်ိန္ သိပ္ေလ်ာေလ်ာရွဴရွဴ ျဖစ္မေနတတ္ဘူး။
ဆင္းရဲဒုကၡကို အတူတကြေျဖရွင္းတဲ့ အိမ္ေထာင္ေရးက အားကစားဖိနပ္နဲ႔တူတယ္။ ပံုစံဆန္းၿပီး စီးရတာလည္း သက္ေတာင့္သက္သာရွိတယ္။ အေကာင္းဆံုးအခ်က္က ေလဒဏ္၊ မိုးဒဏ္၊ ရြ႔ံႏြံ႔ဒဏ္ကိုခံရလည္း ဖိနပ္ေအာက္ခံ ပ်က္စီးသြားတာမ်ဳိး မရွိဘူး။ စီးလိုက္တိုင္း ေျခေထာက္နဲ႔တသားတည္း အံဝင္ခြင္က်ျဖစ္ေနတတ္တယ္။ ဒါေၾကာင့္ ဘယ္လိုဆူးခင္းလမ္း၊ ခေရာင္းေတာလမ္းပဲျဖစ္ျဖစ္ ေျခေထာက္ကို မပြန္းပဲ့ေစဘဲ တာရွည္ခိုင္ၿမဲေစပါတယ္။
ရိုမန္တစ္ဆန္တဲ့ အိမ္ေထာင္ေရးက အကဖိနပ္နဲ႔တူတယ္။ ေပါ့ပါး၊ တက္ၾကြၿပီး ေၾကာ့ရွင္းတယ္။ ဒါေပမယ့္ ေျပာင္ေခ်ာတဲ့ အကခြင္ၾကမ္းျပင္ကခြါတာနဲ႔ ဒီလိုဖိနပ္မ်ဳိးက စီးလိုအသံုးမဝင္ေတာ့သလို စီးရတာလည္း ခက္သြားပါတယ္။
စီးပြါးဆန္အိမ္ေထာင္ေရးက အေျပးဖိနပ္နဲ႔တူတယ္။ လွမ္းတဲ့ေျခလွမ္းေနာက္ ထပ္ၾကပ္မခြါလိုက္ၿပီး ေစာင့္ေရွာက္တယ္။ ေအာင္ျမင္မႈေတြ ဆြတ္ခူးတယ္။ ဒါေပမယ့္ စီးပြါးေရးေျပးလမ္းက ခဲြထြက္သြားတာနဲ႔ စီးလို႔မေကာင္းေတာ့ပါဘူး။
အသက္ႀကီးတဲ့ေယာက္်ားနဲ႔ အသက္ငယ္တဲ့မိန္းမတို႔ရဲ႕ အိမ္ေထာင္ေရးက ခံုျမင့္ဖိနပ္ျဖစ္တယ္။ ခရီးေဝးအတြက္ စီးလို႔မသင့္ေလ်ာ္ေပမယ့္ ၾကည့္ရတာထူးျခားတယ္။
အသက္ႀကီးတဲ့မိန္းမနဲ႔ အသက္ငယ္တဲ့ေယာက္်ားတို႔ရဲ႕ အိမ္ေထာင္ေရးက ညအိပ္ဖိနပ္နဲ႔တယ္။ ၾကည့္ရတာ ရယ္ခ်င္စရာေကာင္းေနေပမယ့္ စီးရတာအဆင္ေျပတယ္။ ခြၽတ္ရတာလည္း လြယ္ကူတယ္။ ဒီလိုဖိနပ္မ်ဳိးကို အိမ္မွာပဲစီးရအဆင္ေျပတယ္။ အျပင္စီးထြက္ရင္ လူေျပာစရာျဖစ္တယ္။
ပြင့္လင္းတဲ့အိမ္ေထာင္ေရးက လႊာခ်င္းဖိနပ္(sandal)နဲ႔တူတယ္။ ရာသီမေရြး စီးလို႔ရတယ္။ ခံစားခ်က္ေတြ ပူေႏြးေစတဲ့ေႏြရာသီမွာ ေျခေထာက္ကုိ ေအးျမေစတဲ့လႊာခ်င္းဖိနပ္ကို စီးထားႏိုင္ၿပီး ခံစားခ်က္ေတြ ေအးခဲ့တဲ့ေဆာင္းရာသီမွာ ဖိနပ္ကိုခြၽတ္ထားလို႔ရပါတယ္။
ေဖာက္ျပန္တဲ့အိမ္ေထာင္ေရးက အိမ္ေနစီးဖိနပ္နဲ႔တူတယ္။ စီးလို႔ေကာင္းတယ္၊ လြယ္ကူအဆင္ေျပတယ္ ဆိုေပမယ့္ အျပင္စီးထြက္လို႔မရဘူး၊ လမ္းမႀကီးေပၚေလွ်ာက္လို႔မရဘူး။ ခရီးေဝးေဝးသြားလို႔ မျဖစ္ဘူး။
ေငြမက္တဲ့အိမ္ေထာင္ေရးက ႏိုင္ငံျခားကလာတဲ့ ထိပ္ခြၽန္ဒီဇိုင္းဆန္းတဲ့ ဖိနပ္မ်ဳိးနဲ႔တူတယ္။ ၾကည့္ရတာ လွပေပမယ့္ စီးလို႔မေကာင္းဘူး။ စီးလိုက္တာနဲ႔ စီးရအဆင္မေျပဘဲ ေျခေထာက္နာတတ္တယ္။
အတင္းအက်ပ္လုပ္တဲ့ အိမ္ေထာင္ေရးက သံဖိနပ္နဲ႔တူတယ္။ ႀကီးေလးၿပီး ေရွ႕ကိုေလွ်ာက္လွမ္းဖို႔ ခက္ခဲေစတယ္။ ခြၽတ္ပစ္လည္း ေျခေၾကာ၊ ေျခရိုးေတြကို နာက်င္ေစတယ္။ အသားေတြကို ပြန္းပဲ့ေစတယ္။
အားရေက်နပ္ဖို႔ေကာင္းတဲ့ အိမ္ေထာင္ေရးကိုေရြးခ်ယ္တာက စီးလိုေကာင္းတဲ့ ဖိနပ္တစ္စံုကို ေရြးယူတာနဲ႔တူတယ္။ အဓိက,က ေျခေထာက္ရဲ႕အတိုင္းအတာနဲ႔ ဖိနပ္အတိုင္းအတာ ကိုက္ညီဖို႔ျဖစ္တယ္။ ဘယ္လိုေျခေထာက္မ်ဳိးက ဘယ္လိုဖိနပ္မ်ဳိး စီးရင္သင့္ေတာ္မလဲဆိုတာ သိဖို႔လိုလိမ့္မယ္။
သက္ေတာင့္သက္သာရွိတဲ့ ဖိနပ္က ေျခေထာက္ကို မပြန္းပဲ့ေစဘူး။ ဒါေပမယ့္ သက္ေတာင့္သက္သာရွိတဲ့ ဖိနပ္တိုင္းလွပရမယ္လို႔ မဟုတ္ပါဘူး။ ဖိနပ္စီးရတာ အဆင္ေျပမေျပ စီးတဲ့ေျခေထာက္ကပဲသိပါတယ္။ ခရီးေဝးသြားရင္ ဖိနပ္စီးမွားမွာကို လူတိုင္းေၾကာက္ၾကတယ္။ အိမ္ေထာင္ျပဳရင္ လူတိုင္းအႏွိမ္က်င့္ခံရမွာကို ေၾကာက္ၾကတယ္။ ဖိနပ္က ေျခေထာက္ကိုအရမ္းပြန္းၿပီး နာက်င္ေစခဲ့ရင္ ဖိနပ္ေအာက္ေျခ မပါးခင္၊ ေျခေထာက္လည္း မထိခိုက္ခင္ သင့္ေလ်ာ္တဲ့အသစ္တစ္ရံကို ေျပာင္းလဲသင့္ပါတယ္။
ကိုယ္နဲ႔မသင့္ေလ်ာ္တဲ့ အဖိုးတန္ဖိနပ္ကို စီးထားတာဟာ ကိုယ့္ကိုနာက်င္ေအာင္ လုပ္တာနဲ႔တူတယ္။ သူတစ္ပါးက ကိုယ့္ရဲ႕တန္ဖိုးႀကီးလွပတဲ့ဖိနပ္ကို ေတြ႔ျမင္ႏိုင္တယ္ဆိုေပမယ့္ စီးထားတဲ့ကိုယ့္ေျခေထာက္ နာက်င္တာကို ကိုယ္ပဲသိပါတယ္။ ေျခေထာက္က ဖိနပ္ထက္အေရးပါပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ တခ်ဳိ႕က တန္ဖိုးႀကီးလွပတဲ့ ဖိနပ္ေၾကာင့္ ဒီအခ်က္ကို ေမ့ခဲ့ၾကတယ္။
ေရခဲစကိတ္စီးရင္ စကိတ္စီးဖိနပ္ကို စီးရတယ္။ ႏွင္းေတာၾကားမွာ ႏွင္းဖိနပ္ရွည္ကို စီးရတယ္။ ခရီးေဝးသြားရင္ ခရီးသြားဖိနပ္ကို စီးရတယ္။ ေလာကႀကီးမွာ ကိုယ္နဲ႔သင့္ေတာ္တဲ့ ဖိနပ္ေတြအမ်ားႀကီး ကိုယ္စိတ္ႀကိဳက္ေရြးယူႏိုင္ပါတယ္။ ေျခေထာက္က တစ္စံုပဲရွိတာမို႔ ကိုယ့္ေျခေထာက္နာေစတဲ့ဖိနပ္မ်ဳိး အေရြးမမွားေစခ်င္ပါဘူး။
အသက္အရြယ္ အကန္႔အသတ္တစ္ခုထိ ေျခေထာက္ေတြ ရွည္လ်ားႀကီးထြားႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဖိနပ္ေတြက မေျပာင္းလဲပါဘူး။ ေျခေထာက္နဲ႔ဖိနပ္ ဘယ္အရာက အင္အားႀကီးသလဲ? ေျခေထာက္ႀကီးတယ္လို႔ ထင္ပါတယ္။ ဖိနပ္ရိေအာင္၊ ပြန္းေအာင္ ေျခေထာက္ကပဲ လုပ္ႏိုင္ခဲ့ပါတယ္။
အသက္အရြယ္တစ္ခုမွာ ေျခေထာက္ဆက္မႀကီးထြားေတာ့တဲ့ အခ်ိန္က ရင့္က်က္တဲ့အခ်ိန္ျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအခ်ိန္မွာ ကိုယ္နဲ႔သင့္ေလ်ာ္တဲ့ ဖိနပ္တစ္မ်ဳိးကို ေရြးဖို႔အခ်ိန္က်ပါၿပီ။ ေျခေထာက္တစ္ဖက္က ေယာက္်ားဆိုရင္၊ ေနာက္တစ္ဖက္က မိန္းကေလးျဖစ္ပါလိမ့္မယ္။ ဖိနပ္က အဲဒီေျခေထာက္ႏွစ္ဖက္ကို တစ္စံုျဖစ္ေအာင္ အတူတကြ ေပါင္းစည္းလိုက္ပါတယ္။ ၿပီးေတာ့ ဘဝခရီးဆံုးခန္းတိုင္ထိ ေလွ်ာက္လွမ္းၾကရပါတယ္။
ကိုယ္နဲ႔သင့္ေလ်ာ္တဲ့ဖိနပ္ကမွ ပိုေဝးတဲ့ခရီးကို ေလွ်ာက္လွမ္းႏိုင္မွာျဖစ္ပါတယ္။
ဒီေနရာေလးကို
Saturday, March 26, 2011
ပရိတ္နာသူ၏ အဂၤါရပ္မ်ား
ပရိတ္ရြတ္ဖတ္သူက လိုအပ္ခ်က္မ်ား ၿပည္စံုဖို႕ လိုသလို ပရိတ္နာယူဘက္ကလည္း ရွိထားသင့္ေသာ လိုအပ္ခ်က္မ်ား ရွိပါေသးသည္။ ၎တို႕မွာ-
၁။ ပဥၥာနႏ ၱရိယကံငါးပါးဟူေသာ ကမၼအႏ ၱရာယမ္ရွိၿခင္း။
၂။ နိယတမိစ ၦာ ဒိ႒ိကံ ဟူေသာ ကိေလသႏ ၱရာယ္မရွိၿခင္း။
၃။ ပရိတ္ပါဠိေတာ္၏ ဂုဏ္ေက်းဇူးကို မတုန္မလွ ုပ္ သက္၀င္ယံုၾကည္ေသာ သဒၶါတရားႏွင့္ ၿပည့္စံုၿခင္း။
၄။ ပရိတ္ပါဠိိေတာ္ကို ရုိေသေလးစားစြာ နာယူၿခင္းတို႕ၿဖစ္ပါသည္။
အထက္ပါ အဂၤါရပ္မ်ားအရ ပရိတ္နာစူ အက်ဳိးတရားရရွိေစဖို႕ လိုအပ္ခ်က္မ်ားတြင္
ပဥၥနႏ ၱရိကကံၾကီးထိုက္သူ မၿဖစ္ဖို႕လိုပါသည္။ ပဥၥနႏ ၱရိကကံဆိုသည္မွာ မာတုဃာတကကံ- အမိသက္ၿခင္း။ ပိတုဃာတကကံ- အဖသက္ၿခင္း။
အရဟႏ ၱဃာတကကံ-ရဟႏၱာသက္ၿခင္း။ ေလာဟိတုပၸါတကကံ- ဘုရားရွင္ကို ေသြးစိမ္းထြက္ေအာင္ၿပဳၿခင္း။ သံဃေဘဒကကံ သံဃာကို သင္းခြဲၿခင္းတို႕ၿဖစ္ပါသည္။
ထိုကံၾကီးငါးပါး တစ္ပါးပါးက်ဴးလြန္ထားသူအဖို႕ ပရိတ္ေတာ္က ကာကြယ္မေပးနုိင္ပါဘူး။
ကံၾကီးငါးပါး ကင္းလြတ္သူကိုသာ ကာကြယ္ေပးနိုင္ပါသည္။ ပရိိတ္ေတာ္အာနိသင္ စူးရွသက္၀င္၏။ အႏ ၱရာယ္ကိုတားဆီးေပးနိုင္၏။
နိယတမိစ ၦာဒိ႒ိ ဆိုသည္မွာ မိစ ၦာဒိ႒ိအယူကိုစြဲစြဲၿမဲၿမဲယူၿခင္းၿဖစ္သည္၊ အက်ဳိးမရွိ၊ အေၾကာင္းမရွိ၊ ဘာမွလုပ္စရာမရွိဟူေသာ မိစ ၦာဒိ႒ိအယူၾကီးမ်ား အလြန္အကဲ စြဲၿမဲေနသူမ်ားအေပၚ ပရိတ္တရားေတာ္အာနိသင္ မသက္ေရာက္ပါ၊ နိယတ
မိစ ၦာဒိ႒ိဟူေသာ ကိေလသာအႏ ၱရာယ္ရွိသူမ်ား ပရတ္ေတာ္ကကာကြယ္မေပးနိုင္ပါ။
ပရိတ္ေတာ္၏ဂုဏ္ကို ယံုၾကည္ၿခင္းဆိုသည္မွာ ပရိတ္ေတာ္မ်ားသည္ ၿမတ္ဗုဒၶကိုယ္ေတာ္တိုင္ ႏွ ုတ္ေတာ္ၿမြတ္ ေဟာၾကားေတာ္မခဲ့ဲံၿခင္းၿဖစ္ေၾကာင္း၊ ၿမတ္ဗုဒၶလက္ထက္ေတာ္ကပင္ ထိုပရိတ္ေတာ္မ်ားက အႏ ၱရာယ္မွကာကြယ္ေပးခဲ့ေသာ သာဓကမ်ားရွိေၾကာင္းစသည္ၿဖင့္ ပရိတ္ေတာ္၏ဂုဏ္ကို ယံုၾကည္ရမည္။ ထိုသို႕ ယံုၾကည္ေသာ သဒၶါတရားရွိမွလည္း ပရိတ္ေတာ္၏အက်ဳိးကို ခံစားရယူနိုင္မွာၿဖစ္ပါသည္။
ရုိေသေလးစားစြာနာယူဖို႕ လိုအပ္ေၾကာင္းလည္း အထူးေၿပာစရာမလိုပါ။ ပရိတ္ေတာ္ရြတ္ဖက္ေနခိုက္ ၿငိမ္သက္စြာထိုင္၍ မေနဘဲ စကားေၿပာၿခင္း၊ ဟိုမွ၊ သည္မွ သြားလာလုပ္ကိုင္ၿခင္း စသည္ၿဖင့္ ပရိတ္ေတာ္အေပၚ မေလးစားၿခင္းပင္ၿဖစ္၏။
ရုိေသေလးစားစြာ နာယူမွလည္း ပရိတ္အက်ဳိးရရွိပါမည္။
ရည္ရြယ္ခ်က္ေအာင္ၿမင္ၿခင္း ၊ သမၸတၱိနွစ္မ်ဳိးမွာ ပရိတ္နာသူမွာလည္း လိုအပ္ပါသည္။ ရုိရုိေသေသ လက္ခုပ္ခ်ီမိုးလ်တ္ ပရိတ္ေတာ္မွတစ္ပါး အၿခားအာရုံသို႕ စိတ္မသြားေစဘဲ တည္ၾကည္ၿငိမ္သက္စြာ နာယူၿခင္း ပယာဂသမၸတၱိ၊ ပရိတ္ေတာ္၏ဂုဏ္ေတာ္ တန္ခိုး အာနုေဘာ္တို႕ကိုယံုၾကည္ၿခင္း၊ ဖိတ္ၾကားသူကိုငဲ့၍ နာရၿခင္း မဟုတ္ဘဲ လိုလိုလားလားနာယူၿခင္း အဇၥ်သယ သမၸတၱိနွစ္ပါးႏွင့္ၿပည့္စံုရမည္။ ထိုသမၸတၱိ နွစ္ပါးပ်က္ၿပား၍ ၀ိပတၱိၿဖစ္ပြားေနပါက ပရိတ္နာသူမွာ လိုအပ္ေသာ ေကာင္းက်ဳိးမ်ား ရရွိလာမည္မဟုတ္ပါ။ ပရိတ္နာရက်ဳိးၿပည့္၀ေစရန္ လုပ္ရပ္ေကာင္း စိတ္ေနစိတ္ထားေကာင္းမ်ား ေမြးၿမဴထားပါ။
ေဆး၀ါးသည္ ေရာဂါဘယကို ကင္းေပ်ာက္ေစနိုင္ေသာသတၱိရွိပါ၏။ သို႕ရာတြင္ ဆရားခုိင္းေသာ ေဆးညြန္းအတိုင္း စားသင့္ေသာအခ်ိန္စား၊ ရပ္သင့္ေသာအခ်ိန္ရပ္၊ ေရွာင္ရမည့္အစားအစာကို ေရွာင္၍ ေဆာင္ရမည့္ အစာကိုေဆာင္မွသာ ေဆး၀ါးအစြမ္းထက္ၿမက္ပါသည္။ နည္းတူပင္ ပင္ကိုယ္ကအစြမ္းထက္ၿမက္ေသာ ပရိတ္ေတာ္မ်ား၏ အက်ဳိးအာနိသင္ တန္ခိုးစြမ္းအင္ကို အၿပည့္အ၀ ရရွိေစရန္အတြတ္ ရြတ္ဖက္သူ နာၾကာူသူ မ်ားမွ လိုအပ္သလို လိုက္နာေဆာင္ရြက္္ရမည္လည္း ၿဖစ္ပါသည္။ သို႕မွသာ ပုဂၢဳိလ္၌က်ေရာက္ေနေသာ အနာေရာဂါ၊ အိမ္၊ ရပ္ကြက္စသည္၌ က်ေရာက္ေနေသာ ေဘးဘရာမ်ား ကင္းစင္ပေၿပာက္ကာ ေကာင္းက်ဳိးသုခမ်ား ရရွိၾကပါလိမ့္္မည္။ ဤသည္ပင္လွ်င္ ပရိတ္ရြတ္ဖတ္နာၾကားပံု နည္းလမ္းေကာင္းမ်ား ၿဖစ္ပါ၏။
၁။ ပဥၥာနႏ ၱရိယကံငါးပါးဟူေသာ ကမၼအႏ ၱရာယမ္ရွိၿခင္း။
၂။ နိယတမိစ ၦာ ဒိ႒ိကံ ဟူေသာ ကိေလသႏ ၱရာယ္မရွိၿခင္း။
၃။ ပရိတ္ပါဠိေတာ္၏ ဂုဏ္ေက်းဇူးကို မတုန္မလွ ုပ္ သက္၀င္ယံုၾကည္ေသာ သဒၶါတရားႏွင့္ ၿပည့္စံုၿခင္း။
၄။ ပရိတ္ပါဠိိေတာ္ကို ရုိေသေလးစားစြာ နာယူၿခင္းတို႕ၿဖစ္ပါသည္။
အထက္ပါ အဂၤါရပ္မ်ားအရ ပရိတ္နာစူ အက်ဳိးတရားရရွိေစဖို႕ လိုအပ္ခ်က္မ်ားတြင္
ပဥၥနႏ ၱရိကကံၾကီးထိုက္သူ မၿဖစ္ဖို႕လိုပါသည္။ ပဥၥနႏ ၱရိကကံဆိုသည္မွာ မာတုဃာတကကံ- အမိသက္ၿခင္း။ ပိတုဃာတကကံ- အဖသက္ၿခင္း။
အရဟႏ ၱဃာတကကံ-ရဟႏၱာသက္ၿခင္း။ ေလာဟိတုပၸါတကကံ- ဘုရားရွင္ကို ေသြးစိမ္းထြက္ေအာင္ၿပဳၿခင္း။ သံဃေဘဒကကံ သံဃာကို သင္းခြဲၿခင္းတို႕ၿဖစ္ပါသည္။
ထိုကံၾကီးငါးပါး တစ္ပါးပါးက်ဴးလြန္ထားသူအဖို႕ ပရိတ္ေတာ္က ကာကြယ္မေပးနုိင္ပါဘူး။
ကံၾကီးငါးပါး ကင္းလြတ္သူကိုသာ ကာကြယ္ေပးနိုင္ပါသည္။ ပရိိတ္ေတာ္အာနိသင္ စူးရွသက္၀င္၏။ အႏ ၱရာယ္ကိုတားဆီးေပးနိုင္၏။
နိယတမိစ ၦာဒိ႒ိ ဆိုသည္မွာ မိစ ၦာဒိ႒ိအယူကိုစြဲစြဲၿမဲၿမဲယူၿခင္းၿဖစ္သည္၊ အက်ဳိးမရွိ၊ အေၾကာင္းမရွိ၊ ဘာမွလုပ္စရာမရွိဟူေသာ မိစ ၦာဒိ႒ိအယူၾကီးမ်ား အလြန္အကဲ စြဲၿမဲေနသူမ်ားအေပၚ ပရိတ္တရားေတာ္အာနိသင္ မသက္ေရာက္ပါ၊ နိယတ
မိစ ၦာဒိ႒ိဟူေသာ ကိေလသာအႏ ၱရာယ္ရွိသူမ်ား ပရတ္ေတာ္ကကာကြယ္မေပးနိုင္ပါ။
ပရိတ္ေတာ္၏ဂုဏ္ကို ယံုၾကည္ၿခင္းဆိုသည္မွာ ပရိတ္ေတာ္မ်ားသည္ ၿမတ္ဗုဒၶကိုယ္ေတာ္တိုင္ ႏွ ုတ္ေတာ္ၿမြတ္ ေဟာၾကားေတာ္မခဲ့ဲံၿခင္းၿဖစ္ေၾကာင္း၊ ၿမတ္ဗုဒၶလက္ထက္ေတာ္ကပင္ ထိုပရိတ္ေတာ္မ်ားက အႏ ၱရာယ္မွကာကြယ္ေပးခဲ့ေသာ သာဓကမ်ားရွိေၾကာင္းစသည္ၿဖင့္ ပရိတ္ေတာ္၏ဂုဏ္ကို ယံုၾကည္ရမည္။ ထိုသို႕ ယံုၾကည္ေသာ သဒၶါတရားရွိမွလည္း ပရိတ္ေတာ္၏အက်ဳိးကို ခံစားရယူနိုင္မွာၿဖစ္ပါသည္။
ရုိေသေလးစားစြာနာယူဖို႕ လိုအပ္ေၾကာင္းလည္း အထူးေၿပာစရာမလိုပါ။ ပရိတ္ေတာ္ရြတ္ဖက္ေနခိုက္ ၿငိမ္သက္စြာထိုင္၍ မေနဘဲ စကားေၿပာၿခင္း၊ ဟိုမွ၊ သည္မွ သြားလာလုပ္ကိုင္ၿခင္း စသည္ၿဖင့္ ပရိတ္ေတာ္အေပၚ မေလးစားၿခင္းပင္ၿဖစ္၏။
ရုိေသေလးစားစြာ နာယူမွလည္း ပရိတ္အက်ဳိးရရွိပါမည္။
ရည္ရြယ္ခ်က္ေအာင္ၿမင္ၿခင္း ၊ သမၸတၱိနွစ္မ်ဳိးမွာ ပရိတ္နာသူမွာလည္း လိုအပ္ပါသည္။ ရုိရုိေသေသ လက္ခုပ္ခ်ီမိုးလ်တ္ ပရိတ္ေတာ္မွတစ္ပါး အၿခားအာရုံသို႕ စိတ္မသြားေစဘဲ တည္ၾကည္ၿငိမ္သက္စြာ နာယူၿခင္း ပယာဂသမၸတၱိ၊ ပရိတ္ေတာ္၏ဂုဏ္ေတာ္ တန္ခိုး အာနုေဘာ္တို႕ကိုယံုၾကည္ၿခင္း၊ ဖိတ္ၾကားသူကိုငဲ့၍ နာရၿခင္း မဟုတ္ဘဲ လိုလိုလားလားနာယူၿခင္း အဇၥ်သယ သမၸတၱိနွစ္ပါးႏွင့္ၿပည့္စံုရမည္။ ထိုသမၸတၱိ နွစ္ပါးပ်က္ၿပား၍ ၀ိပတၱိၿဖစ္ပြားေနပါက ပရိတ္နာသူမွာ လိုအပ္ေသာ ေကာင္းက်ဳိးမ်ား ရရွိလာမည္မဟုတ္ပါ။ ပရိတ္နာရက်ဳိးၿပည့္၀ေစရန္ လုပ္ရပ္ေကာင္း စိတ္ေနစိတ္ထားေကာင္းမ်ား ေမြးၿမဴထားပါ။
ေဆး၀ါးသည္ ေရာဂါဘယကို ကင္းေပ်ာက္ေစနိုင္ေသာသတၱိရွိပါ၏။ သို႕ရာတြင္ ဆရားခုိင္းေသာ ေဆးညြန္းအတိုင္း စားသင့္ေသာအခ်ိန္စား၊ ရပ္သင့္ေသာအခ်ိန္ရပ္၊ ေရွာင္ရမည့္အစားအစာကို ေရွာင္၍ ေဆာင္ရမည့္ အစာကိုေဆာင္မွသာ ေဆး၀ါးအစြမ္းထက္ၿမက္ပါသည္။ နည္းတူပင္ ပင္ကိုယ္ကအစြမ္းထက္ၿမက္ေသာ ပရိတ္ေတာ္မ်ား၏ အက်ဳိးအာနိသင္ တန္ခိုးစြမ္းအင္ကို အၿပည့္အ၀ ရရွိေစရန္အတြတ္ ရြတ္ဖက္သူ နာၾကာူသူ မ်ားမွ လိုအပ္သလို လိုက္နာေဆာင္ရြက္္ရမည္လည္း ၿဖစ္ပါသည္။ သို႕မွသာ ပုဂၢဳိလ္၌က်ေရာက္ေနေသာ အနာေရာဂါ၊ အိမ္၊ ရပ္ကြက္စသည္၌ က်ေရာက္ေနေသာ ေဘးဘရာမ်ား ကင္းစင္ပေၿပာက္ကာ ေကာင္းက်ဳိးသုခမ်ား ရရွိၾကပါလိမ့္္မည္။ ဤသည္ပင္လွ်င္ ပရိတ္ရြတ္ဖတ္နာၾကားပံု နည္းလမ္းေကာင္းမ်ား ၿဖစ္ပါ၏။
ပရိတ္ရြတ္သူ၏အဂၤါရပ္မ်ား
ပရိတ္ေတာ္မ်ား ရြတ္ဖတ္ရာ၌ရြတ္ဖတ္မည့္ ပုဂၢိဳလ္ဘက္က ၿပည္စံုရမည္အဂၤါရပ္မ်ားမွာ--
၁။ ပရိတ္ပါဠိေတာ္ ပုဒ္အကၡရာမ်ားကို က်နမွန္ကန္စြာ ရြတ္ဆိုနိုင္ၿခင္း။
၂။ ပရိတ္ပါဠိေတာ္၏ အနတ္အဓိပၸါယ္ကို က်နမွန္ကန္စြာ နားလည္သေဘာေပါာက္ၿခင္း။
၃။ လာဘ္ပူေဇာ္သကၠာရကို မငဲ႔ကြက္ၿခင္း။
၄။ သံသာရာမွ လြတ္ေၿမာက္ေရးဦးတည္ကား ေမတၱာ၊ ကရုဏာေရွ႔ထားလ်တ္ စင္ႀကယ္ေသာစိတ္ၿဖစ္ ရိတ္ဖတ္ၿခင္းတို႕ၿဖစ္ပါသည္။
ေဆာင္။ ။ သဒၶါလည္းစင္၊ အနတ္ထင္၊ သက္၀င္ေမတၱာထား။
ရြတ္ဖက္သူမွာ၊ အင္သံုးၿဖာ၊ မွတ္ပါက်မ္းစကား။
လာဘ္မငဲ႕ကြက္၊ ထည့္ကာစြက္၊ မွတ္ခ်တ္အင္ေလးပါး။
(မင္းကြန္းတိပိဋကဆရာေတာ္)
အထက္ပါလကၤာအတိုင္း ပရိတ္ရြတ္ေသာပုဂၢိဳလ္သည္ ပရိတ္ပါဠိေတာ္လာ ပုဒ္အကၡရာမ်ားကို ကြဲကြဲၿပားၿပား မွန္မွန္ကန္ကန္ ရြတ္ဖက္နိုင္ရမည္။ တႏွင့္ သ၊ ကႏွင့္ ခ စသည္ၿဖင့္ မကြဲမၿပားမရြတ္ရ။ အတိအက် ရေအာင္က်က္မွတ္ၿပီး ရြတ္ဆိုနိုင္ပါသည္။ ထိုသို႕ ရြတ္ဆိုနိုင္ရုံၿဖင့္ မၿပီးေသး။ ပါဠိေတာ္က ေၿပာေသာအဓိပၸါယ္ကိုလည္း သိရွိနားလည္ဖို႔လိုသည္၊ အဓိပၸါယ္သိမွသာ အဓိပၸါယ္အေပၚ စိတ္ေရာက္လ်တ္ ေလးနတ္တည္ၾကည္ ယံုၾကည္မူအၿပည့္ရြတ္နိုင္မည္။
ထိုအဂၤါနွစ္ရပ္တြင္ ေမတၱာ ကရုဏာ စိတ္ထားၿဖင့္ ရြတ္ဖက္ၿခင္းကို ထည့္လွ်င္ ပရိတ္ရြတ္သူ အဂၤါသံုးပါးၿဖစ္သည္။ လာဘ္လာဘကို မငဲ႕ကြက္ၿခင္းကိုထည့္လွ်င္ အဂၤါေလးပါၿဖစ္၏။ ထိုအဂၤါႏွစ္ခ်က္မွာ ပရိတ္ရြတ္သူ၏ စိတ္ေနစိတ္ထားၿဖစ္သည္။ ေမတၱာ ေစတနာ အၿပည့္ပါမွ ရြတ္ဖက္ေသာပရိတ္ အာန္သင္ထက္ၿမတ္၏။ နည္းတူပင္ လာဘ္လာဘငဲ႕ကြက္ ရြတ္ဖက္ၿခင္း မဟုတ္မွလည္း ပရိတ္အာနိသင္ထက္ၿမတ္၏။ ေမတၱာ သနားၾကင္နာ ကရုဏာမ်ား ပရိတ္တရားနာၾကားသူ(လူနာ) အိမ္ရွင္တို႕အေပၚ ၿဖစ္ပြားေနလွ်င္ လာဘ္လာဘကိုငဲ႕ကြက္စိတ္မရွိနိုင္သၿဖင့္ အဂၤါသံုးပါးဟုလည္း ဆိုနိုင္ပါသည္။
သို႕ေသာ္ ပိုမိုၿပည့္စံု တိက်ေစရန္အတြတ္ လာဘ္လာဘမငဲ႔ကြက္ၿခင္းကိုပါ အဂၤါတစ္ရပ္ သက္မွတ္ထားညခင္းလည္း ၿဖစ္ပါသည္။
မွန္ပါသည္။ လုပ္ငန္းတစ္ခု ရည္ရြယ္ခ်တ္အတိုင္း ထေၿမာက္ေအာင္ၿမင္နိုင္ရန္အတြတ္ လုပ္ပံုကိုင္ပံု လုပ္ရပ္ကလည္း မွန္ကန္ဖို႔လိုသည္။ လုပ္ေဆာင္သူ၏ စိတ္ေနသေဘာထားကလည္း မွန္ကန္ရမည္။ လုပ္ပံုကိုင္ပံုကို ပေယာဂ၊စိတ္ေနသေဘာထားကို အဇၥ်ာသယဟု ပါဠိလိုေခၚပါသည္။
ပရိတ္ရြတ္ေသာပုဂၢိဳလ္မွာ သမၸတၱိေခၚ ၿပည့္စံုၿခင္းႏွစ္မ်ဳိး ရွိရမည္။ ပေယာဂသမၸတၱိႏွင့္ အဇၥ်ာသယသမၸတၱိ။ ပေယာဂသမၸတၱိေခၚ ပရိတ္ပါဠိေတာ္၏ အနတ္အဓိပၸါယ္ အမွန္သိမူ၊ ပုဒ္အကၡရာမွန္ကိုရြတ္ဆိုနိုင္မူ လုပ္ရပ္ေကာင္းႏွင့္ ၿပည့္စံုပါ။ အဇၥ်ာသယသမၸတၱိေခၚလာဘ္လာဘကို မငဲ႕ကြက္၊ နိဗၺာန္ကို ဦးတည္၊ ေမတၱာ ကရုဏာအၿပည့္(ေမတၱာ ကရုဏာၿပ႒ာန္းေသာ မဟာကုသိုလ္စိတ္) ထားရွိ ရြတ္ဆိုၿခင္းဟူေသာ စိတ္ေနစိတ္ထားေကာင္းႏွင့္လည္း ၿပည့္စံုပါ၊
သမၸတၱိကို ေၿပာင္းၿပန္ၿပန္လွ်င္ ၀ိပတၱိၿဖစ္သည္။ အနတ္အဓိပၸါယ္လည္းမသိ၊ အကၡရာမွန္လည္း မရါတ္နိုင္ ဟူေသာ ပေယာဂ၀ိပတၱိ၊ လာဘ္လာဘငဲ႔ကြက္ကာ ပရိတ္နာသူအေပၚ ေမတၱာ ကရုဏာမပါေသာ အဇၥ်ာသယ၀ိပတၱိ၊ ဤႏွစ္မ်ဳိးရွိေနလွ်င္ ပရိတ္ရြတ္ၿခင္း ရည္ရြယ္ခ်က္ မထေၿမာက္မေအာင္ၿမင္ အက်ဳိးမရွိနိုင္ပါ။ ၀ိပတၱိဆိုသည္မွာ ပ်တ္စီးၿခင္း၊ မၿပည့္စံုၿခင္း ၿဖစ္ပါသည္။
ထို႔ေၾကာင့္ ေဘးအႏ ၱရာယ္ကင္းရွင္း၍ စီးပြားဥစၥာ က်န္းမာ သုခ ရရွိေစေရး ဟူေသာ ပရိတ္ေတာ္ ရြတ္ဖတ္နာၾကားရၿခင္း၏ ရြည္မွန္းခ်က္ အၿပည့္အ၀ရရွိေစေရးအတြတ္ ပရိတ္ရြတ္ဖက္သူဘက္မွ ရွိရမည္ အဂၤါရပ္မ်ား၊ သမၸတၱိမ်ားကို ၿပည့္စံုေအာင္ ၿဖည့္ဆည္းထားဖို႔လိုပါသည္။
၁။ ပရိတ္ပါဠိေတာ္ ပုဒ္အကၡရာမ်ားကို က်နမွန္ကန္စြာ ရြတ္ဆိုနိုင္ၿခင္း။
၂။ ပရိတ္ပါဠိေတာ္၏ အနတ္အဓိပၸါယ္ကို က်နမွန္ကန္စြာ နားလည္သေဘာေပါာက္ၿခင္း။
၃။ လာဘ္ပူေဇာ္သကၠာရကို မငဲ႔ကြက္ၿခင္း။
၄။ သံသာရာမွ လြတ္ေၿမာက္ေရးဦးတည္ကား ေမတၱာ၊ ကရုဏာေရွ႔ထားလ်တ္ စင္ႀကယ္ေသာစိတ္ၿဖစ္ ရိတ္ဖတ္ၿခင္းတို႕ၿဖစ္ပါသည္။
ေဆာင္။ ။ သဒၶါလည္းစင္၊ အနတ္ထင္၊ သက္၀င္ေမတၱာထား။
ရြတ္ဖက္သူမွာ၊ အင္သံုးၿဖာ၊ မွတ္ပါက်မ္းစကား။
လာဘ္မငဲ႕ကြက္၊ ထည့္ကာစြက္၊ မွတ္ခ်တ္အင္ေလးပါး။
(မင္းကြန္းတိပိဋကဆရာေတာ္)
အထက္ပါလကၤာအတိုင္း ပရိတ္ရြတ္ေသာပုဂၢိဳလ္သည္ ပရိတ္ပါဠိေတာ္လာ ပုဒ္အကၡရာမ်ားကို ကြဲကြဲၿပားၿပား မွန္မွန္ကန္ကန္ ရြတ္ဖက္နိုင္ရမည္။ တႏွင့္ သ၊ ကႏွင့္ ခ စသည္ၿဖင့္ မကြဲမၿပားမရြတ္ရ။ အတိအက် ရေအာင္က်က္မွတ္ၿပီး ရြတ္ဆိုနိုင္ပါသည္။ ထိုသို႕ ရြတ္ဆိုနိုင္ရုံၿဖင့္ မၿပီးေသး။ ပါဠိေတာ္က ေၿပာေသာအဓိပၸါယ္ကိုလည္း သိရွိနားလည္ဖို႔လိုသည္၊ အဓိပၸါယ္သိမွသာ အဓိပၸါယ္အေပၚ စိတ္ေရာက္လ်တ္ ေလးနတ္တည္ၾကည္ ယံုၾကည္မူအၿပည့္ရြတ္နိုင္မည္။
ထိုအဂၤါနွစ္ရပ္တြင္ ေမတၱာ ကရုဏာ စိတ္ထားၿဖင့္ ရြတ္ဖက္ၿခင္းကို ထည့္လွ်င္ ပရိတ္ရြတ္သူ အဂၤါသံုးပါးၿဖစ္သည္။ လာဘ္လာဘကို မငဲ႕ကြက္ၿခင္းကိုထည့္လွ်င္ အဂၤါေလးပါၿဖစ္၏။ ထိုအဂၤါႏွစ္ခ်က္မွာ ပရိတ္ရြတ္သူ၏ စိတ္ေနစိတ္ထားၿဖစ္သည္။ ေမတၱာ ေစတနာ အၿပည့္ပါမွ ရြတ္ဖက္ေသာပရိတ္ အာန္သင္ထက္ၿမတ္၏။ နည္းတူပင္ လာဘ္လာဘငဲ႕ကြက္ ရြတ္ဖက္ၿခင္း မဟုတ္မွလည္း ပရိတ္အာနိသင္ထက္ၿမတ္၏။ ေမတၱာ သနားၾကင္နာ ကရုဏာမ်ား ပရိတ္တရားနာၾကားသူ(လူနာ) အိမ္ရွင္တို႕အေပၚ ၿဖစ္ပြားေနလွ်င္ လာဘ္လာဘကိုငဲ႕ကြက္စိတ္မရွိနိုင္သၿဖင့္ အဂၤါသံုးပါးဟုလည္း ဆိုနိုင္ပါသည္။
သို႕ေသာ္ ပိုမိုၿပည့္စံု တိက်ေစရန္အတြတ္ လာဘ္လာဘမငဲ႔ကြက္ၿခင္းကိုပါ အဂၤါတစ္ရပ္ သက္မွတ္ထားညခင္းလည္း ၿဖစ္ပါသည္။
မွန္ပါသည္။ လုပ္ငန္းတစ္ခု ရည္ရြယ္ခ်တ္အတိုင္း ထေၿမာက္ေအာင္ၿမင္နိုင္ရန္အတြတ္ လုပ္ပံုကိုင္ပံု လုပ္ရပ္ကလည္း မွန္ကန္ဖို႔လိုသည္။ လုပ္ေဆာင္သူ၏ စိတ္ေနသေဘာထားကလည္း မွန္ကန္ရမည္။ လုပ္ပံုကိုင္ပံုကို ပေယာဂ၊စိတ္ေနသေဘာထားကို အဇၥ်ာသယဟု ပါဠိလိုေခၚပါသည္။
ပရိတ္ရြတ္ေသာပုဂၢိဳလ္မွာ သမၸတၱိေခၚ ၿပည့္စံုၿခင္းႏွစ္မ်ဳိး ရွိရမည္။ ပေယာဂသမၸတၱိႏွင့္ အဇၥ်ာသယသမၸတၱိ။ ပေယာဂသမၸတၱိေခၚ ပရိတ္ပါဠိေတာ္၏ အနတ္အဓိပၸါယ္ အမွန္သိမူ၊ ပုဒ္အကၡရာမွန္ကိုရြတ္ဆိုနိုင္မူ လုပ္ရပ္ေကာင္းႏွင့္ ၿပည့္စံုပါ။ အဇၥ်ာသယသမၸတၱိေခၚလာဘ္လာဘကို မငဲ႕ကြက္၊ နိဗၺာန္ကို ဦးတည္၊ ေမတၱာ ကရုဏာအၿပည့္(ေမတၱာ ကရုဏာၿပ႒ာန္းေသာ မဟာကုသိုလ္စိတ္) ထားရွိ ရြတ္ဆိုၿခင္းဟူေသာ စိတ္ေနစိတ္ထားေကာင္းႏွင့္လည္း ၿပည့္စံုပါ၊
သမၸတၱိကို ေၿပာင္းၿပန္ၿပန္လွ်င္ ၀ိပတၱိၿဖစ္သည္။ အနတ္အဓိပၸါယ္လည္းမသိ၊ အကၡရာမွန္လည္း မရါတ္နိုင္ ဟူေသာ ပေယာဂ၀ိပတၱိ၊ လာဘ္လာဘငဲ႔ကြက္ကာ ပရိတ္နာသူအေပၚ ေမတၱာ ကရုဏာမပါေသာ အဇၥ်ာသယ၀ိပတၱိ၊ ဤႏွစ္မ်ဳိးရွိေနလွ်င္ ပရိတ္ရြတ္ၿခင္း ရည္ရြယ္ခ်က္ မထေၿမာက္မေအာင္ၿမင္ အက်ဳိးမရွိနိုင္ပါ။ ၀ိပတၱိဆိုသည္မွာ ပ်တ္စီးၿခင္း၊ မၿပည့္စံုၿခင္း ၿဖစ္ပါသည္။
ထို႔ေၾကာင့္ ေဘးအႏ ၱရာယ္ကင္းရွင္း၍ စီးပြားဥစၥာ က်န္းမာ သုခ ရရွိေစေရး ဟူေသာ ပရိတ္ေတာ္ ရြတ္ဖတ္နာၾကားရၿခင္း၏ ရြည္မွန္းခ်က္ အၿပည့္အ၀ရရွိေစေရးအတြတ္ ပရိတ္ရြတ္ဖက္သူဘက္မွ ရွိရမည္ အဂၤါရပ္မ်ား၊ သမၸတၱိမ်ားကို ၿပည့္စံုေအာင္ ၿဖည့္ဆည္းထားဖို႔လိုပါသည္။
ကထိန္ အေၾကာင္းသိေကာင္းစရာ
အနာမႏၱစာရ စသည္ငါးပါးေသာသိကၡာပုဒ္တို ့ကိုသံဃာအတြင္း၌ျပဳျခင္းငွါစြမ္းနိုင္၍ ျမဲျမံ ခိုင္ခ့ံ တည္တံ့ေသာအနက္။ မွီျငမ္းမရွိ၊ မိမိခ်ည္းသာ၊ လိုရာအေလ်ာက္၊ ေပါက္ေရာက္စည္ကား၊ ၾကီးပြားေလျပီ၊ သစ္ပင္ၾကီးတမွၽ၊ ခိုင္ခံ ့လွေသာအနက္။ ဘုရားကအစ၊ အရိယာအေပါင္း၊ အရွင္ေကာင္းတို ့သည္၊ ေကာင္း၏ ေကာင္း၏ဟု ခ်ီးမြမ္းအပ္ေသာေၾကာင့္ ကထိန္မည္ပါသည္။
သာ၀တၳိျပည္၊ ေဇတ၀န္ေက်ာင္းေတာ္၌ ျမတ္စြာဘုရားသီတင္းသုံးေတာ္မူေသာကာလ၀ယ္ ပညတ္ေတာ္မူပါသည္။ ပါေ၀ယ်ကရ႒၀ါသီ ဘဒၵ၀ဂ္သခင္ညီေနာင္သံုးက်ိပ္တို ့ကို အေၾကာင္းျပဳ၍ ခြင့္ျပဳခဲ့ပါသည္။ ဘဒၵ၀ဂ္သခင္ အရွင္တစုတို ့သည္ သဗၺညုဘုရားရွင္ကိုခူးျမင္ျခင္းငွါ ပါ၀ါျမိဳ ့မွသာ၀တၱိ သို ့အလာတြင္ ၀ါလနီးေသာေၾကာင့္ သာ၀တၳိျပည္ၾကီးသို ့မေရာက္နိုင္ၾက၍ သာေကတျမိဳ ့တြင္ ၀ါဆိုျပီး ၀ါကၽြတ္ေသာ္ေဇတ၀န္ေက်ာင္းအသြား မိုးမိ၍ ရံႊ ့ႏွစ္ညြန္ေစးညစ္ေၾကးစြဲကပ္ေသာသကၤန္းျဖင့္ ပင္ပန္းေသာသေဘာရွိေသာ ထိုရဟန္းတုိ ့ကိုျမင္လွ်င္ အလြန္ပင္သနားေတာ္မူလွ၍ ေနာင္လာ သံဃာေတာ္ တို ့အားလည္း အက်ိဳးစီးပြါးမ်ားေစျခင္းငွါ ကထိန္ကို ခြင့္ျပဳေတာ္မူခဲ့သည္။
သီိတင္းကၽြတ္လျပည့္ေက်ာ္ (၁) ရက္ေန ့မွစ၍ တန္ေဆာင္မုန္းလျပည့္ေန ့အထိ တစ္လအတြင္း ခင္းအပ္ေသာကာလျဖစ္ပါသည္။ အဂၤါရွစ္ပါးႏွင့္ျပည့္စံုေသာ ရဟန္းပုဂၢိဳလ္မွသာ ကထိန္ခင္းျခင္းငွါ ထိုက္ပါသည္။ သံဃာသည္ ကထိန္၏မူလမည္ပါသည္။
ကိုးထည္ေသာသကၤန္းတို ့တြင္ ဒုကုဋ္.ကိုယ္၀တ္.သင္းပိုင္အားျဖင့္ သံုးထည္ေသာသကၤန္းသာ ကထိန္၏၀တၳဳမည္ပါသည္။ (၀တၳဳ = အေၾကာင္း၊ တည္ရာမွီရာ၊ ဥစၥာပစၥည္း) ေခါမမည္ေသာ ေလွ်ာ္ တမည္ ၀ါခ်ည္တမ်ိဳးပိုးခ်ည္တရပ္ သကၠလတ္ တတန္ ပိုက္ဆံေလွ်ာ္တခ်က္ ငါးပါးစုံေရာယွက္၍ ရက္ အပ္ေသာ ပုဆိုးဟူ၍ ဇာတိေဗဒအားျဖင့္ ေျခာက္ထည္အျပားရွိပါသည္။ ေလွ်ာ္ဖြပ္စီရင္ ျဖတ္ယွဥ္ ခ်ဳပ္ ဆိုး ဗိႏၵဳထိုးျဖင္းဟုဆိုအပ္ေသာပုဗၺကရဏ ခုနွစ္ပါးသည္ အစ၊ ပစၥဳဒိၶဳရ္ျပဳျခင္း အဓိ႒ာန္တင္ျခင္းသည္ အလယ္၊ ၀စီေဘဒမုခလွစ္ဖြင့္ နွဳတ္ဆိုျမြက္၍ခင္းျခင္းသည္ ကထိန္၏အဆံုးျဖစ္ပါသည္။
ဤသိမ္ဥပစာရအတြင္း၌ တည္ေသာရဟန္း၊ အနုေမာဒနာျပဳေသာရဟန္း၊ သူတပါးကိုၾကားသိ ေစေသာရဟန္း၊ ဤရဟန္းသံုးေယာက္တို ့သည္ ကထိန္ခင္းျခင္းေၾကာင့္ျဖစ္ေသာ အက်ိဳးဂုဏ္အင္ အာနိသင္ တို ့ကိုရထိုက္ပါသည္။ ငါးပါးအေရအတြက္ရွိေသာရဟန္း၊ ထို ့ထက္သခ်ၤာအရာအေထာင္ ျဖစ္ေသာရဟန္းတို ့သည္ ကထိန္ခင္းျခင္းငွါထိုက္ပါသည္။ ပုရိမ၀ါသို ့မျပတ္၊ ကပ္ေသာ၀ါရွိသျဖင့္၊ ပဌမပ၀ါရဏာေန ့၌၊ ခ်မ္းေျမ ့သာယာ၊ ပ၀ါရဏာျပဳၾကေသာ ရဟန္းတို ့သည ္ကထိန္ ခင္းထိုက္္ ပါသည္။ (၀ါမက်ိဳးေသာရဟန္းကိုဆိုလိုသည္) သဒၶါၾကည္ျဖဳလွဴအပ္ေသာ သကၤန္းပင္ျဖစ္ေစ၊ ျဗဟၼာအမ်ား ညြတ္တြားေကာ္ေရာ္ ပူေဇာ္အပ္ေသာ သက္န္းပင္ျဖစ္ေစ၊ သီတင္းသုံးေဖာ္ငါးေယာက္ တို ့တြင္ တစ္ေယာက္ေယာက္ေသာသူ လွဴအပ္ေသာသကၤန္းပင္ျဖစ္ေစ၊ အမွတ္မရွိေသာသူ လွဴအပ္ေသာသကၤန္းပင္ျဖင့္ပင္ ျဖစ္ေစခင္းအပ္ပါသည္။
ကထိန္ဆိုသည္မွာ
ခိုင္ခန္႔ေစတတ္ေသာေၾကာင့့္ ကထိန္ ဟုေခၚသည္။
ဘုရားစေသာ သူေတာ္ေကာင္းအေပါင္းတို႔က ေလးစားၾကည္ျဖဴ
ခ်ီးမြမ္းေတာ္မူၾကေသာေၾကာင့္လည္း ကထိန္ ဟုေခၚသည္။
အလွဴမွာ ကထိန္၊ ဆြမ္းမွာပိဏ္၊ ရတနာမွာ စိန္၊ ေက်ာင္းမွာ သိမ္ဟူ၍
ေရွးဆရာျမတ္တုိ႔၏ တန္ဖိုးရိွလွေသာ စကားစဥ္ကုိ ဗုဒၶဘာသာဝင္တုိင္း
ၾကားဖူးေနၾကျဖစ္သည္။
ထူးျမတ္ပါေပ့ ကထိန္အက်ိဳး
ကထိန္ႏွင့္ပတ္သတ္၍ ပကိဏၰကက်မ္းမွာ
အဆင္တန္ဆာအျပည့္အစံုႏွင့္ဆင္ယာဥ္ရာခ်ီ၍လွဴသည့္အလွဴ၊ ျမင္းယာဥ္ရာခ်ီ၍
လွဴသည့္အလွဴ၊ အႆတိုရ္အာဇာနည္ျမင္းယာဥ္ ရာခ်ီ၍ေပးလွဴသည့္အလွဴ၊ (
ယခုေခတ္အရ အဆင့္အတန္းအျမင့္ဆံုး ကားယာဥ္စသည့္
ယာဥ္မ်ိဳးစံုရာခ်ီ၍လွဴသည့္အလွဴ) ၊ ဝတ္စားတန္ဆာရတနာအျပည့္အစံု
ဆင္ျမန္းထားသည့္မိန္းမပ်ိဳရာခ်ီ၍ လွဴသည့္ အလွဴမ်ားသည္
ကထိန္ခင္းလွဴ၍ရရွိေသာ ကုသိုလ္အက်ိဳးကို ၂၅၆ စိတ္ စိပ္၍
တစ္စိတ္ကေလးကုသိုလ္ကိုမွ် မမွီႏိုင္ဟု ေရးသားထားသည္။
ရတနာခုႏွစ္ပါးတို႔ႏွင့္ အျပည့္အစံုစီျခယ္ထားေသာရတနာပလႅင္ေတာ္ေပါင္း
၈ေသာင္း ၄ ေထာင္ႏွင့္အတူ စုလစ္မြန္းခြ်န္အထြဋ္
တပ္လွ်က္အဆင့္အတန္းအျမင့္ဆံုး ေက်ာင္းေတာ္မ်ားေဆာက္လုပ္ကာ ဤ
ပထဗ်ာေျမျပင္မွေန၍
အျမင့္ဆံုးဘံုျဖစ္သည့္အကနိ႒ျဗဟၼာႏိုင္ငံေတာ္အထိ
ျပည့္ေနေအာင္ရွစ္ေသာင္းေလးေထာင္မွ် အေရအတြက္ရွိေက်ာင္းေတာ္ႀကီးမ်ား
ေဆာက္လုပ္လွဴဒါန္းသည့္အလွဴ၊ ထိုေက်ာင္းေတာ္ႀကီးမ်ားထဲတြင္ သကၤန္းသပိတ္
ပရိကၡရာ ၈ပါး အျပည့္အစံုထည့္လွဴသည့္အလွဴ၊ ရတနာ ၇ပါးကိုစုပုံၿပီး
ထိုအျမင့္ဆံုး ႏိုင္ငံေတာ္အထိျမင့္မားေလာက္ေအာင္ လွဴသည့္အလွဴမ်ား သည္
ကထိန္တစ္ႀကိမ္ခင္းလွဴသည့္အလွဴကို၂၅၆စိတ္ စိပ္၍ရရွိသည့္
ကုသိုလ္တစိတ္ကေလးမွ်ကို မမွီႏိုင္ေသးေၾကာင္းေဖာ္ျပသည္။
အလွဴမွာ ကထိန္ …
အလွဴမွာ ကထိန္အလွဴဟာ အျမတ္ဆံုးဟူ၍ သတ္မွတ္မိန္႔ ၾကားေတာ္မူၾကသည္မွာ
အေၾကာင္းရိွသည္။
ဘာေၾကာင့္ကထိန္ျမတ္သလဲ၊ ဒီေမးခြန္းႏွင့္ပတ္သက္၍ စာေရးသူကုိယ္တုိင္
မွတ္ရလြယ္ေအာင္ ကဗ်ာတစ္ပုဒ္ စီကုံုးထားပါသည္။
သံဃိကမုိ႔ လွဴက်ိဳးျမတ္သည္၊
ငါးပါးက်ိဳးတင့္ တုိးဆင့္ျမတ္သည္၊
ကာလဒါန လွဴရျမတ္သည္၊
မုိးေပၚက် ဒါနထူးျမတ္သည္။
သံဃိကမို႔ လွဴက်ဳိးျမတ္သည္။
ကထိန္အလွဴဒါနသည္ သကၤန္းအလွဴျဖစ္သည္၊ ဒါယိကာ ဒါယိကာမ
မ်ားလွဴဒါန္းၾကသည့္ သကၤန္းအမ်ားစုထဲမွ
သကၤန္းတစ္ထည္ ျဖင့္သာ ကထိန္ခင္းလွဴရပါသည္။ သံဃာတစ္ပါးအတြက္ ဘုရားရွင္မွ
သကၤန္းသံုးထည္
အၿမဲေဆာင္ထားရန္ ခြင့္ျပဳခဲ့ပါသည္။ ပခုံုးေပၚတင္ရန္ သုိ႔မဟုတ္ ျခံဳလႊမ္းဝတ္ဆင္ရန္
(၁) ဒုကုဋ္ေခၚ ႏွစ္ထပ္သကၤန္း (၂) ကိုယ္ေပၚမွာ ဝတ္ရံုဆင္ျမန္းရန္ ဧကသီေခၚ
သကၤန္း (၃) ေအာက္ပုိင္းကို္ယ္ဝတ္ခါးမွာ
ဆင္ျမန္းဝတ္ရသည့္ သင္းပုိင္ အားျဖင့္ သံုးထည္ျဖစ္သည္။
ထုိသံုးထည္တြင္ တစ္ထည္တည္းျဖင့္သာ ကထိန္ခင္းရပါသည္။ ကထိန္လွဴၾကမည့္
ဒါယိကာ ဒါယိကာမ မ်ားက ကထိန္အ
တြက္ရည္မွန္းေသာ သကၤန္းလွဴဖြယ္ကုိ လွဴဆဲခဏမွာ ပုဂၢိဳလ္သုိ႔
စိတ္မညြတ္ေစဘဲ မိမိကထိန္ခင္းမည့္ ေက်ာင္းတုိက္ရိွ သံဃာအားလံုးကုိ
စိတ္ညြတ္ေစကာ သံဃာပုိင္ျဖစ္သြားေအာင္ သံဃာကုိ ရည္မွန္း၍ ကထိန္ခင္းရန္
သကၤန္းကုိ လွဴတန္းရပါမည္။
သံဃာဟူသည္ ေက်ာင္းတုိက္တစ္ခုလံုးရိွ သံဃာတုိ႔ကုိ ဆုိလုိပါသည္။
ပုဂၢိဳလ္တဦးဦး အေနျဖင့္ မဟုတ္ေတာ၊့ ခင္မင္စရာ စြဲလန္းစရာ
မျဖစ္ႏုိင္ေတာ့ပါ၊ (သုိ႔မဟုတ္ ဗုဒၶ ဘုရားရွင္၏
သားအားလံုးသို႔ေရာက္ေအာင္ စိတ္ညြတ္ေပးထားလုိက္ပါ)၊ ထုိကဲ့သို႔
စိတ္ညြတ္လွဴဒါန္းႏုိင္လွ်င္ သံဃိက ဒါနအလွဴျဖစ္ၿပီး၊ ထုိအလွဴသည္
ဥပါဒါန္ အစြဲကင္းသည့္ အလွဴျဖစ္၍ ထူးျခားသည့္ အလွဴဟု
လည္းဆုိႏုိင္ပါသည္။
ကထိန္အလွဴရွင္မ်ားမွာ ကထိန္အလွဴသကၤန္းကို သံဃိကဒါန ေပးလွဴရသည္၊ ၿပီးမွ
သံဃိက၊ သံဃာပုိင္ ရလုိက္ၿပီးျဖစ္ေသာ ထုိသကၤန္းကုိ
ေက်ာင္းတုိက္တစ္ခုလုံးရိွ သံဃာေတာ္မ်ားက ဝိနည္းေတာ္ႏွင့္အညီ အဆင္းရဲဆံုး၊
အႏြမ္းပါးဆံုး၊ အခ်ိဳ႕တဲ့ဆံုး သံဃာကုိ ေရြးခ်ယ္စိစစ္ ၍ ထုိသကၤန္းကုိ
သိမ္ထဲတြင္ ကမၼဝါစာႏွင့္ရြတ္ဆုိ အတည္ျပဳကာ သံဃာ့ဆႏၵႏွင့္အညီ
ေရြးခ်ယ္ထားေသာ ရဟန္းေတာ္အားကထိန္ သကၤန္းကုိေပးအပ္ ရမည္။
ထုိရဟန္းသည္လည္း ကထိန္အေၾကာင္းႏွင့္ပတ္သက္၍ နားလည္/ကြ်မ္းက်င္မႈ
ရိွရမည္။ ကထိန္ခံယူမည့္ ရဟန္းေတာ္မွာ ဝါက်ိဳးပ်က္ျခင္းမ်ဳိးလည္းမရိွေစရ။
ထုိကထိန္ သကၤန္းကုိ ရရိွပုိုင္ဆုိင္ေသာ ရဟန္းေတာ္က
“အရွင္ဘုရားတို႔ဤအေပၚရံု သကၤန္းျဖင့္ တပည့္ေတာ္မွ ကထိန္ခင္းပါ၏” ဟု
ႏႈတ္ႁမြတ္ရြတ္ဆုိကာ “ဝိနည္းတရားေတာ္ႏွင့္အညီ
သံဃာေတာ္မ်ားအား ကထိန္ခင္းၿပီးပါၿပီ အရွင္ဘုရား၊
ထုိကထိန္အလွဴအတြက္ ဝမ္းေျမာက္ဝမ္းသာ အႏုေမာဒနာ ျပဳေတာ္မူၾကပါ”(သာဓုေခၚေတာ္မူၾကပါ)
ဟူ၍ေလွ်ာက္ထားရမည္။ က်န္သံဃာေတာ္မ်ားမွ ထုိအလွဴကုိ ဝမ္းေျမာက္ပါ၏
ဟူ၍သာဓုေခၚသည္ႏွင့္တၿပိဳင္နက္၊ အႏုေမာဒနာ သာဓုေခၚေသာ ရဟန္းတုိင္း
ေနာက္ပုိင္းတြင္ေဖၚျပမည့္ ဝိနည္းကံမွ(၅)လ လံုးလုံး
ကင္းလြတ္ခြင့္ရရိွၾကသည္။
ကထိန္အလွဴမြန္ျမတ္ရျခင္းသည္ ထုိကဲ့သုိ႔ထူးျခား၍ သံဃာေတာ္မ်ားအားလာဘ္လာဘ
ျဖစ္ထြန္းကာ ခ်မ္းသာေစျခင္း
ေၾကာင့္ မြန္ျမတ္ရျခင္းျဖစ္ပါသည္။
ငါးပါးက်ိဳးတင့္ တုိးဆင့္ျမတ္သည္၊
သာသနာေတာ္တြင္ မည္သည့္ဒါနမ်ိဳးမွ ရွင္ေတာ္ဗုဒၶ ပညတ္ထားေသာ
သိကၡာပုဒ္ေတာ္ကုိ ေလ်ာ့ပါး၍မရေစႏုိင္ပါ၊ဤ
‘ကထိန္’ အလွဴတစ္ခုကသာလွ်င္ ေအာက္၌ေဖၚျပမည့္ ဝိနည္းသိကၡာပုဒ္(၅)
မ်ဳိးကုိ (၅)လအထိက်င့္သံုးစရာမလုိအပ္ပဲ
ကင္းလြတ္ခြင့္ရ ရိွေပသည္။
(၁) ရဟန္းတစ္ပါးသည္ ေန႔လည္ေန႔ခင္းၿမိဳ႕ထဲရြာထဲ ႂကြခ်င္လွ်င္
ေက်ာင္းတုိက္ရိွ ဆရာေတာ္(သို႔မဟုတ္)ထင္ရွားရိွေနသည့္ရဟန္း
ေတာ္တစ္ပါးပါးကုိ ေလွ်ာက္ထားၿပီးမွ ႂကြ၍ရသည္၊ မပန္ၾကားပဲႂကြပါက
အာပတ္အျပစ္သင့္ပါသည္။ ထုိအျပစ္မွ ကင္းလြတ္ခြင့္ရျခင္း။
(၂) ရဟန္းေတာ္မ်ားမွာ ႏွစ္ထပ္သကၤန္း(ဒုကုဋ္) ကုိသြားရာတုိင္း
ယူေဆာင္၍သြားရသည္၊ ယူေဆာင္မသြားပါက ထုိသကၤန္းႏွင့္ ႏွစ္ရက္
သံုးရက္ေလာက္ ကင္းကြာေနေသာ အာပတ္အျပစ္သင့္ပါသည္။ ထုိအျပစ္မွ
ကင္းလြတ္ခြင့္ရျခင္း။
(၃) ရဟန္းေတာ္တစ္ပါးကုိ ဒါယိကာ ဒါယိကာမ တစ္ဦးဦးက
ဆြမ္းစားမပင့္တတ္၍ တပည့္ေတာ္တုိ႔အိမ္ကုိ ထမင္းစားႂကြပါဟု ပင့္သည္ကုိ
ဘုဥ္းေပးမိလွ်င္ အာပတ္အျပစ္သင့္ပါသည္။ ထုိအျပစ္မွ ကင္းလြတ္ခြင့္ရျခင္း။
(၄) ရဟန္းတစ္ပါးတြင္ရရိွလာေသာ မိမိပစၥည္းကုိ (၁၀)ရက္ အတြင္း
သတ္သတ္မွတ္မွတ္ ရြတ္ဆုိစီစဥ္ထားျခင္းကို အဓိ႒ာန္
ဝိကပၸနာျပဳသည္ဟုေခၚသည္။ ထုိကဲ့သို႔ မစီစဥ္ထားပါက ၁၀ရက္ေက်ာ္သည္ႏွင့္
အာပတ္အျပစ္သင့္ပါသည္။ ထုိအျပစ္မွ ကင္းလြတ္ခြင့္ရျခင္း။
(၅) ဒါယိကာ ဒါယိကာမ တစ္ဦးဦးက ေက်ာင္းတုိက္သို႔ ပစၥည္းတစ္ခုခုကုိ သံဃိက
လာလွဴခဲ့လွ်င္ ဧည့္သည္ အာဂႏၲဳေရာက္ေနပါ ကဧည့္သည္အပါအဝင္ ေဝစုကုိေပးရမည္၊
မေပးလွ်င္ အာပတ္အျပစ္သင့္ပါသည္။ ထုိအျပစ္မွ ကင္းလြတ္ခြင့္ရျခင္း။
ရဟန္းေတာ္မ်ားမွာ ေဖၚျပခဲ့သည့္ အက်ဳိးတရားငါးမ်ိဳးကုိ
ကထိန္အာနိသင္ရရိွေသာ အခ်ိန္မွတေပါင္းလျပည့္ေန႔အထိ
အျပစ္ မသင့္ပဲ ခံစားခြင့္ရရိွေသာေၾကာင့္ ကထိန္အလွဴသည္ မြန္ျမတ္လွေပသည္။
ရဟန္းေတာ္မ်ားမွာအက်ိဳးငါးပါးရရွိသကဲ့သို႔
ကထိန္အလွဴရွင္မ်ားမွာလည္းအက်ိဳးတရားငါးပါးကိုရရွိႏိုင္ေၾကာင္း
ဆရာ့ဆရာ မေထရ္ႀကီးမ်ားမွမိန္႔ၾကားေတာ္မူခဲ့ၾကသည္။
ကထိန္လွဴရျမတ္ဖလ မွတ္ၾကပါေလ ငါးမ်ိဳးေပ
(က) မပန္မၾကား၊မခစား လာသြားႏိုင္ေပ၊ ရပ္ေထြေထြ။
(ခ) ကိုယ္ပိုင္ဥစၥာ၊ ထားလိုရာ၊ ထားပါလွ်က္ေပ၊ ရန္ကင္းေခ်။
(ဂ) ဝတ္စားဖံုဖံု၊လြန္ျပည့္စံု၊ကံုလံုက်က္သေရ၊လက္လက္ေဝ။
(ဃ)မိစာၦအပင္း၊ရန္မ်ိဳးကင္း၊ရွင္းရွင္းလြတ္ေပ၊ရန္မ်ိဳးေတြ။
(င) စည္းစိမ္ၿဖိဳင္ၿဖိဳင္၊လြန္ႀကံ့ခိုင္၊စိုးပိုင္လွေပ၊တင့္ၿဖိဳးေဝ။
( ဤကဗ်ာကို အမရပူရမဟာဂႏၶာရံုဆရာေတာ္ႀကီးေရးသည္ဟုမွတ္သားမိပါသည္။)
ကထိန္အလွဴ ရွင္မ်ားသည္ျဖစ္ေလရာဘဝတိုင္း၌…
(က) ျဖစ္ေလရာပတ္ဝန္းက်င္တြင္ ဇနီးသည္က ခင္ပြန္းသည္ကို၊ ခင္ပြန္းသည္က
ဇနီးသည္ကို၊ သားသမီးမ်ားက မိဘကို ေၾကာက္ရြံ ႔ စရာမလိုပဲ
မိမိတို႔သြားလိုရာသို႔ ခ်ဳပ္ခ်ယ္ျခင္းကင္းစြာျဖင့္
လြတ္လြတ္လပ္လပ္သြားလာခြင့္ရႏိုင္ျခင္း။
(ခ) မိမိပိုင္ပစၥည္းကို ရန္သူမ်ိဳးငါးပါးက မဖ်က္ဆီးႏိုင္ျခင္း၊
ေမ့က်န္ခဲ့ေသာပစၥည္းႏွင့္ ေပ်ာက္ဆံုးသြားသည့္ ပစၥည္းမ်ားကိုလည္း
အလြယ္တကူျပန္လည္ရရွိႏိုင္ျခင္း။
(ဂ) အဝတ္အစားႏွင့္ပတ္သက္၍ မေမြးခင္ကပင္ လက္ေဆာင္တပံုတပင္
ႀကိဳတင္ရရွိေနျခင္း၊ ေခတ္ေပၚအေကာင္းဆံုး
အဝတ္အထည္မ်ားကိုလည္း လိုသည္ထက္ပိုလြန္ေအာင္ရရွိျခင္း။
(ဃ) မလိုလားသူမ်ားမွ ျပဳစား၍မရႏိုင္ျခင္း၊ အစားအစာအဆိပ္အေတာက္မျဖစ္ႏိုင္ျခင္း။
(င) ျဖစ္ေလရာဘဝတြင္ ဓနေငြေၾကး၊အသံုးအေဆာင္ပစၥည္းဥစၥာ ျပည့္စံု
ေပါမ်ားႂကြယ္္ဝရျခင္း စေသာေကာင္းျမတ္သည့္
ေကာင္းက်ိဳးမ်ားကိုရရွိပိုင္ဆိုင္ႏိုင္မည္ျဖစ္သည္။
ကာလဒါန လွဴရျမတ္သည္၊
ကထိန္အလွဴသည္ ကာလဒါနအလွဴျဖစ္၍ မြန္ျမတ္သည္။ ဘုရားရွင္က ကထိန္အလွဴကုိ
သီတင္းကြ်တ္လျပည့္ေက်ာ္(၁)ရက္ မွတန္ေဆာင္မုန္းလျပည့္ေန႔အထိ
တစ္လခြင့္ျပဳသည္။ အခ်ိန္အခါႏွင့္ ကန္႔သတ္၍သာလွဴခြင့္ရိွေသာ
ရွားရွားပါးပါး လွဴရေသာ ဒါနမ်ဳိးျဖစ္၍ ထူးျမတ္သည္။
ထုိခြင့္ျပဳခ်က္တစ္လတြင္ ႀကိဳက္ရာရက္တစ္ရက္၊ ထုိတစ္ရက္တြင္လည္း
တစ္ႀကိမ္သာ လွဴရေသာဒါနထူးျဖစ္သည္။ လွဴသည့္အခါတြင္လည္း
ယေန႔လွဴေသာကထိန္သကၤန္းကို ကထိန္အလွဴခံ သံဃာေတာ္မ်ား အေနျဖင့္
ယေန႔ပင္လွ်င္ ဝိနည္းကံႏွင့္အညီ ေန႔ခ်င္းၿပီး ကထိန္ခင္းရသည္။
ေနာက္ေန႔အရုဏ္ကူးသြားလွ်င္ထိုသကၤန္းသည္ ကထိန္ခင္းႏိုင္ျခင္း မရွိေတာ့ဘဲ
ပုပ္သိုးသြားေတာ့သည္။ထို႔ေၾကာင့္ ကထိန္သကၤန္းကို မသိုးသကၤန္းဟူ၍လည္း
တင္စားေခၚေဝၚၾကသည္။
မိုးေပၚက် ဒါနထူးျမတ္သည္။
ကထိန္အလွဴသည္ အလြန္သန္႔ရွင္းဖုိ႔လုိအပ္ပါသည္။ ေက်ာင္းတုိက္ရိွ
ရဟန္းတစ္ပါးပါးက ‘ဒကာမႀကီးတုိ႔ ဦးဇင္းတုိ႔ေက်ာင္း မွာဒီႏွစ္
ကထိန္မရိွဘူး’ ဟု ကထိန္ရခ်င္၍ ႀကိဳတင္ကာ
ေရလာေျမာင္းေပးသေဘာမ်ဳိးႏွင့္ ေျပာ၍ခင္းေပးေသာ ကထိန္အလွဴသည္
ကထိန္မေျမာက္ေတာ့၊ ကထိန္မဟုတ္ေတာ့ေပ။
ထုိကထိန္ကုိခံယူမည့္ေက်ာင္းမွ သံဃာေတာ္တစ္ပါးပါးက
ႏႈတ္ႁမြတ္ေျပာၾကားျခင္းမပါရိွပဲ မုိးေပၚက် မုိးေရေပါက္ မုိးေရစက္
ကဲ့သုိ႔ အၿငိအတြယ္ကင္းၿပီး သဒၶါ သန္႔သန္႔စင္စင္ျဖင့္လာလွဴေသာ
အလွဴမ်ဳိးျဖစ္ရမည္။ ထုိကဲ့သုိ႔ စင္ၾကယ္ေသာ အလွဴျဖစ္ျခင္းေၾကာင့္
ကထိန္အလွဴသည္ မြန္ျမတ္ေပသည္။
ကထိန္ျဖစ္ရန္ အေၾကာင္းဖန္
ကထိန္ျဖစ္ေပၚလာရေသာသမိုင္းေၾကာင္းေနာက္ခံမွာဤသို႔ျဖစ္သည္….။
စုိစြတ္သည့္ မုိးရာသီသံုးလအတြင္း ခရီးသြားလာျခင္းရပ္ဆုိင္း၍
ေက်ာင္းတုိက္ထဲတြင္ ဝါဆုိဝါကပ္ကာ ပရိယတ္၊ ပဋိပတ္
သာသနာ့အလုပ္ ကုိအားထုတ္ေတာ္မူၾကသည့္ သာသနာ့ဝန္ထမ္း ရွင္ရဟန္းတုိ႔အား
ဝါကြ်တ္ၿပီးသည္ႏွင့္ ဗုဒၶဘာသာဝင္တုိ႔၏ ႏွလံုးသားဝယ္ႏုိးၾကားလာသည္ကား
“ကထိန္လွဴမည္” ဟူ၍ျဖစ္သည္။
ထုိကထိန္အလွဴ လွဴျဖစ္ရန္ အေၾကာင္းက ေရွးခတ္တုန္းက
သကၤန္းအလြန္ရွားပါးခဲ့ၾကေသာ ေကာသလ ဘုရင္မင္းႏွင့္ အေဖတူ အေမကြဲ
ညီေနာင္ရဟန္းသံုးဆယ္ တုိ႔ကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ရွင္ေတာ္ဘုရားက ထိုအလွဴကုိ
ခြင့္ျပဳေတာ္မူခဲ့ေပသည္။
ဘုရားရွင္သည္ သာသနာျပဳခရီး တစ္ေထာက္ႂကြခ်ီေတာ္မူရင္း
ကပၸါသိကေတာအုပ္အတြင္း ထုိညီေနာင္ သံုးဆယ္ တုိ႔ကုိ
ေတြ႕ဆံုခဲ့ရျခင္းျဖစ္သည္။
ထုိညီေနာင္ သံုးဆယ္တုိ႔သည္ ခ်စ္ဇနီးမယား ကုိယ္စီႏွင့္ ေတာအုပ္ထဲသုိ႔
ေပ်ာ္ပြဲစားထြက္ၾကျခင္းျဖစ္သည္။ သံုးဆယ္ထဲတြင္ တစ္ဦးေသာ မင္းသားမွာ
ကုိယ္ပုိင္ဇနီးမယားမရိွ၍ အေပ်ာ္မယ္တစ္ဦးကုိ ငွါးရမ္းေခၚေဆာင္လာခဲ့ျခင္းက
မင္းသားသံုးဆယ္တုိ႔ကုိကြ်တ္ တမ္းခရီးဆီတုိ႔ ဦးတည္ေစခဲ့ျခင္းျဖစ္သည္။
မင္းသားသုံုးဆယ္တုိ႔သည္ ေတာအုပ္အတြင္း ေပ်ာ္ပြဲႀကီး ဆင္ယင္က်င္းပရင္း
ေမာပန္းကာ အိပ္ေမာက် ကုန္ၾကသည္။ အေပ်ာ္မယ္ကေတာ့ မအိပ္ေပ်ာ္ႏုိင္ေပ။
သူမမွာ မင္းသားတုိ႔ေလာက္ မျပည့္စံုသည့္အတြက္ အကြက္ေကာင္းကို
ေခ်ာင္းကာေသာက္စား ယစ္မူး၍ အိပ္ေပ်ာ္ေနၾကေသာ မင္းသားတုိ႔၏
ေကာင္းႏုိးရာရာ ရတနာမ်ားကုိ ခြ်တ္ယူထြက္ေျပးေလသည္။ အိပ္ေရးဝ၍
ႏုိးထလာမွ အေၾကာင္းစံုသိရိွရေပသည္။
ထုိအမ်ဳိးသမီးကုိ ေတြ႕ရာသခၤ်ဳိင္း ဓားမဆုိင္းဘဲ အေသသတ္ရန္
ဓါးလွံတဝင့္ဝင့္ ရွာပံုေတာ္ဖြင့္ၾကေတာ့သည္။
သို႔ရာတြင္ ရွာသည္က အေပ်ာ္မယ္၊ ေတြ႕သည္က ရွင္ေတာ္ဗုဒၶ…။
ရွင္ေတာ္ဗုဒၶကုိ ဝုိင္း၍ ေမးၾကေတာ့သည္၊
အရွင္ဘုရား…… ဤေနရာမွ အမ်ိဳးသမီးတစ္ ဦး ရတနာထုပ္ႏွင့္ ေျပးသြားသည္ကုိ ျမင္လုိက္ပါသလား….တဲ့…။
သတၱဝါတုိ႔၏ ဣေႁႏၵအႏု အရင့္ကုိ ဖန္ခြက္ထဲတြင္ေရကုိ ျမင္သကဲ့သို႔
ေကာင္းစြာျမင္ႏုိင္ေတာ္မူေသာ ဗုဒၶက၊ မင္းသားတုိ႔ အား
မိန္းမေပ်ာက္ကုိရွာတာႏွင့္ မိမိကုိယ္ကုိ ရွာတာ ဘယ္ဟာကအက်ိဳးရိွသနည္းဟု
ေမးခြန္းစတင္လုိက္ရာ ပါရမီရွင္ မင္းသားမ်ားအ လုိအေလ်ာက္
ဒူးမ်ားေကြးညြတ္သြားရင္း မိမိကုိယ္တုိင္ပင္ မိမိကုိယ္တြင္ရွာတာ
ေကာင္းေၾကာင္းၿပိဳင္တူေလွ်ာက္ထားမိၾကသည္။
ရွင္ေတာ္ဗုဒၶ မိန္႔ခြန္းေတာ္ျမတ္သည္၊ မင္းသားတုိ႔အတြက္
မဂ္ဖုိလ္လမ္းကုိ ေျဖာင့္တန္းေစခဲ့သည္။ သူတုိ႔သည္
ယခင္ဘဝမ်ားစြာသံသရာ တစ္ေကြ႕က ရွင္ေတာ္ဗုဒၶ ကုိယ္တုိင္ တု႑ိလ
ဝက္ဘဝျဖစ္ခဲ့ရသည့္တခ်ိန္ ေပ်ာ္ပြဲစားျပဳလုပ္ရန္ ဝက္သားလုိ အပ္၍
ဗုဒၶအေလာင္းေတာ္ဝက္ႏွင့္ ညီေတာ္အာနႏၵာအေလာင္းေတာ္ ဝက္ကေလးတုိ႔အား
ဝက္ပုိင္ရွင္ အဖြါးအုိကုိ အရက္တုိက္ ကာေရာင္းေစခဲ့သည္။
ထုိအခါ ညီေတာ္အာနႏၵာအေလာင္းေတာ္ ဝက္ကေလး ေသေဘးကုိေၾကာက္လွ၍
ေနာင္ေတာ္အနားတြင္ ငိုယိုသည္ကုိတရား
စကားေျပာရင္း ထုိမင္းသားညီေနာင္သံုးဆယ္တုိ႔အားလည္း တရားသံေဝဂ
ရေစခဲ့သည့္အျပင္ တစ္သက္လံုး ဒါန၊ သီလ၊ ကုသုိလ္ တုိး ပြားေစခဲ့သည္။
ထုိုပါရမီမ်ဳိးေစ့တုိ႔သည္ ယၡဳဖူးပြင့္ခြင့္ ၾကံဳရေပၿပီ။
ဗုဒၶစကားသည္ ဟုတ္မွန္ေပသည္။ တစ္သံသရာလံုး ကုိယ့္ခႏၶာကုိ
ဥာဏ္နဲ႔ရွာၾကည့္ရန္ကို မရွာတတ္၊ ရွာရေကာင္းမွန္းမသိ၍ သူ မ်ားကုိပဲဲ
ရွာေဖြခဲ့ၾကသည္။ သူမ်ားကုိရွာသျဖင့္ မိမိတြင္ ဒုကၡရွည္ရန္
ဖန္တီးစုေဆာင္းၾကသည္။ အကုသုိလ္ အျပစ္ႂကြယ္သထက္ ႂကြယ္ေအာင္ ေန႔ေရာညပါ၊ ေန႔မအားညမနား စုေဆာင္းတတ္ခဲ့ၾကသည္။ အေၾကာင္းျပည့္စုံသည္ႏွင့္ ထုိအေၾကာင္းမ်ားက အက်ိဳးတရားတစ္ခုစီ ထုတ္လုပ္ေပးသည္ကုိ အပါယ္တြင္္ ခါးစည္း၍ခံစားခဲ့ရသည္။ အုိေဘးေတြ အထပ္ထပ္၊ နာေဘးေတြ အဖံုဖံု၊ ေသေဘးေတြ အေလာင္းခ်င္းထပ္ ေျမႀကီးထု ယူဇနာခ်ီ တုိးတက္လာေအာင္ အေၾကာင္းေတြကုိ အက်ိဳးလုပ္ၿပီး ေပးဆပ္ခဲ့ရသည္မွာ ဆုိတာမသိေတာ့ေလာက္ေအာင္ျဖစ္ခဲ့ၿပီ။
မိမိကုိယ္ထဲ ဥာဏ္နဲ႔ရွာၾကည္ေတာ့မွ ငါမေတြ႕ သူမေတြ႕ပဲဲ ေေဖါက္ျပန္ေျပာင္းလြဲေနသည့္ ရုပ္၊လက္သင့္ခံစားေနရသည့္ေဝဒနာ၊ အမွတ္အသားျပဳေပးေနရသည့္ သညာ၊မွတ္ႏွိဳင္ဖို႔ခံစားႏွိဳင္ဖို႔ သိႏွိဳင္ဖို႔ အျမဲတမ္းတြန္းအားေပး ေနရသည့္ သခၤါရ၊မသိပဲေန၍မရ သိေပးေနရသည့္ စိတ္ အေပါင္းအစုကိုုသာ ေတြ႕ရိွေနရေပသည္။
တရားႏွင့္ၾကည့္ရင္းက သူတို႔၏ခႏၶာတြင္အရႈခံ တရားေလးေတြ၏မၿမဲမႈကုိ
ရွဳဥာဏ္ႏွင့္ ေကာင္းေကာင္းျမင္၊ မၾကည့္ခ်င္ေတာ့ ေလာက္ေအာင္
ဥာဏ္မုန္းမုန္းကာ၊ ဒုကၡဆံုးသြားေတာ့မွ ဒုကၡကုန္ဆံုးရာ နိဗၺာန္ကုိ
ဥာဏ္အျမင္ႏွင့္ ျမင္ေတြ႔ သြားၾကေပလိမ့္မည္။
နိဗၺာန္ကုိျမင္ရမွ ဒုကၡျဖစ္ေၾကာရွည္အျဖစ္မွ
လြတ္ေျမာက္ေၾကာင္းကိုသေဘာေပါက္ၾကလိမ့္မည္။
ပါရမီရွင္ မင္းသားသံုးဆယ္တုိ႕မွာ ရွင္ေတာ္ဗုဒၶ၏ သစၥာစကားအဆံုးမွာ
ေသာတာပန္ေအာက္မနည္း အနာဂါမ္ထက္မပုိ မင္းသားအားလံုးသည္ပင္ အရိယာစင္စစ္ ဧကန္ျဖစ္သြားၾကေတာ့သည္။ ရဟန္းျပဳေပးရန္ေတာင္းပန္မႈေၾကာင့္ ‘ဧဟိဘိကၡဳ’
ရဟန္းေတာ္မ်ားျဖစ္ခဲ့ၾကရသည္။ ရဟန္းျဖစ္ဖုိ႔ရန္ ပင္ပန္းျခင္းမရိွသည္မွာ
အတိတ္ဘဝ တစ္ခ်ိန္ခ်ိန္က သကၤန္းသပိတ္လွဴခဲ့ေသာ ပါရမီကုသုိလ္မ်ဳိးေစ့
စုိက္ခဲ့မႈေၾကာင့္ျဖစ္၏။ ထုိကဲ့သုိ႔ ကုသုိလ္မ်ဳိးမရိွပါက သပိတ္သကၤန္း
မျပည့္မခ်င္း လုိက္ရွာေနရေပအံုးမည္။ ယၡဳေတာ့ ရွင္ေတာ္ဗုဒၶက
လူဝတ္ေၾကာင္ျဖစ္ေသာထိုသူတုိ႔ကုိ ‘ဧဟိဘိကၡဳ’ ‘ခ်စ္သားရဟန္း လာခဲ့ေလာ့’
ဟုေခၚလုိက္သည္ႏွင့္ လူ႕အသြင္ေပ်ာက္ကာ အားလံုးသပိတ္လြယ္ၿပီးသား ကၤန္းဝတ္ ရံုၿပီးသား အဆင္သင့္ရဟန္းေတာ္မ်ားျဖစ္ခဲ့ၾကသည္။ ထိုမင္းသားသံုးဆယ္တို႔အရိယာျဖစ္သြားၿပီးေနာက္သာသနာမွာခိုင္မာစြာရပ္တည္
ေနႏိုင္ၿပီဟုသိရွိေတာ္မူၿပီးေသာရွင္ေတာ္ဗုဒၶသည္သာသနာျပဳခရီးဆက္လက္ႂကြခ်ီေတာ္မူခဲ့ေတာ့သည္။
ထိုရဟန္းေတာ္ျမတ္အသစ္စက္စက္သံုးဆယ္တို႔သည္
အရိယာအျဖစ္ႏွင့္တစ္ႀကိမ္မွ်သာ ဖူးခြင့္ရလိုက္သည့္ ဗုဒၶရုပ္ပံုေတာ္၊
တစ္ႀကိမ္မွ်သာ နာၾကားခြင့္ရလိုက္ေသာ ခ်ိဳၿမိန္ေကာင္းျမတ္လွသည့္
တရားေတာ္အသံတို႔ကို ဆက္လက္ဖူးေျမွာ္လို၊ နာၾကားလိုေသာသဒၶါ
ဆႏၵျပင္းျပစြာႏွင့္ ရွင္ေတာ္ဗုဒၶရွိရာဆီမွန္းၿပီး ခရီးလွမ္းရင္း
သာဝတၱိၿမိဳ႕မွ ေဇတဝန္ေက်ာင္းေတာ္ မေရာက္မွီသာေကတၿမိဳ႔မွာ
ဝါဆိုဝါကပ္ေတာ္မူခဲ့ၾကသည္။
သာဝတၱိႏွင့္ သာေကတၿမိဳ႕မွာ ၆ ယူဇနာ ေဝးကြာသည္။
ႏို႔စို႔ကေလးအေမႏွင့္ခြဲေနရသကဲ့သို႔ တရားႏို႔ ဆာေလာင္စြာႏွင့္ ဝါဆိုဝါကပ္ေနခဲ့ ရေပသည္။ ဝါကြ်တ္သည္ႏွင့္ခရီးဆက္ခဲ့ၾကသည္။
မိုးကမျပတ္တတ္ေသး၊ရြံ႕ႏြံ႕ေစးေပါမ်ား၊လွိ်ဳေျမာင္ေတာင္ၾကား
စမ္းအိုင္မ်ားကို ျဖတ္ေက်ာ္ လာခဲ့ၾကရေသာ ႏုနယ္ေသာ မင္းသားတျဖစ္လဲ
ရဟန္းေတာ္မ်ားမွာ အလြန္ပင္ပန္းကာ သကၤန္းမ်ားလည္း မိုးေရစိုရႊဲ၍
လဲစရာနတၳိ သနားစရာအတိႏွင့္ ရွင္ေတာ္ဗုဒၶေရွ႕ေတာ္္မွာ ျပားျပားေမွာက္ကာ
ဝပ္ခ်ဖူးေျမွာ္ေနၾကသည္ကို ဧည့္ဝတ္စကားမိန္႔ေခြ်ၾကားရင္း အတိုင္းမသိ
သနားျခင္းရွိေသာ ရွင္ေတာ္ဗုဒၶသည္ ထိုမင္းသားသံုးဆယ္တို႔ကိုအေၾကာင္းျပဳကာ
သာသနာေတာ္အတြက္ အရွည္ကိုရည္ေျမွာ္လွ်က္ ဤထူးျခားသည့္ကထိန္အလွဴေတာ္ကို
ခြင့္ျပဳေတာ္မူခဲ့ေပသည္။
ထို႔ေၾကာင့္ဗုဒၶဘာသာဝင္တိုင္းသည္ သာသနာေတာ္ႏွင့္ၾကံဳခိုက္
အလွဴမ်ိဳးစံုကို လွဴဖူးေစရန္ ႀကိဳးစားသင့္သည္ျဖစ္သလို၊ ဤထူးျခားလွ သည့္
ကထိန္အလွဴကိုလည္း ရွင္ေတာ္ဗုဒၶ ခြင့္ျပဳေတာ္မူခဲ့သည့္
သီတင္းကြ်တ္လျပည့္ေက်ာ္တစ္ရက္ေန႔မွစ၍ ခဝဲပန္းတို႔လွိဳင္လွိဳင္ပြင့္သည့္
တန္ေဆာင္မုန္းလျပည့္ေန႔ အထိတစ္လအတြင္း မိမိကထိန္ခင္းလိုေသာ
ရက္ကိုေရြးခ်ယ္၍ ဒုကၡခပ္သိမ္းကင္းလြတ္ရာ
မေသပန္းတို႔လွိဳင္လွိဳင္ပြင့္ေနသည့္ သႏၱိဓာတ္နိဗၺာန္ကို
ရည္မွန္းေတာင့္တၿပီး လွဴဒါန္းႏိုင္ၾကပါေစ ဟု ဆႏၵျပဳရင္း ဤကထိန္အက်ိဳး
ေဆာင္းပါးေရးသား ပူေဇာ္လိုက္ရေပသည္။
အလွဴမ်ိဳးစံု၊ ေကာင္းမႈထံု၊ အကုန္ရရွိၾကပါေစ။
နိဗၺာန္စခန္း၊ ရည္ေမွ်ာ္မွန္း၊ လွဴဒါန္းတတ္ပါေစ။
အေသလြတ္ကင္း၊ နိဗၺာန္ခ်ဥ္း၊ ဥာဏ္လင္းေပါက္ပါေစ။
ေမတၱာျဖင့္ …............................................ သစၥာပါရမီ အရွင္ဇယတိႆ (စကၤာပူ)
Subscribe to:
Posts (Atom)