ဒီေနရာေလးကို

Saturday, October 22, 2011

ဗုဒၶ ရဲ႕ မဂၤလာတရားေတာ္ - ၁

သားငယ္
လူ႔ျပည္ေလာကႀကီးကုိ စည္ပင္သာယာ၊ ၀ေျပာ၊ ခ်မ္းသာေစႏုိင္တဲ့ စီမံကိန္းႀကီးတစ္ခုကုိ အေမေရးျပသြားမယ္။ ဘယ္လုိစီမံကိန္းႀကီးလဲလို႔ ေတြးမိသလားကြယ္။

အဲဒါကေတာ့ (၃၈)ျဖာမဂၤလာတရားေတာ္ျဖစ္တယ္။ `ဒါလား၊ သားငယ္သိၿပီးပါ` လို႔ သားယူဆခ်င္ယူဆမွာပဲ။ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တုိင္းလည္း သိၿပီးတဲ့ နာမည္ေက်ာ္တရားကုိး။
အာဂံုအလြတ္ရခ်င္ရမယ္၊ အဓိပၸါယ္ေတာ့ ဂဃနဏ မသိဘူးမဟုတ္လား။ ငယ္စဥ္က ဆရာႀကီးဒဂုန္ဦးထြန္းျမင့္ရဲ႕ မဂၤလာကဗ်ာေလးေတြ ရြတ္ဆိုခဲ့ရလို႔ အထုိက္အေလ်ာက္ေတာ့ သိၿပီးျဖစ္မွာေပါ့။


(၃၈) ျဖာမဂၤလာတရားေတာ္္ရဲ႕ ထူးျခားခ်က္က မဂၤလာ တရားမေဟာခင္၊ အုတ္ေအာ္ေသာင္းတင္း ေကာလာဟလ ျဖစ္ၿပီးမွ ေဟာရတဲ့တရားေတာ္ျဖစ္တယ္။ နတ္နဲ႔လူအေပါင္း တုိ႔ဟာ မဂၤလာကုိ တစ္ဆယ့္ႏွစ္ႏွစ္တုိင္ေအာင္ ႀကံဆခဲ့ၾကတယ္။ အျမင္စြဲမဂၤလာ (ဒိဌမဂၤလာ)၊ အၾကားစြဲ မဂၤလာ (သုတမဂၤလာ)၊ အနံ႔၊ အရသာ၊ အေတြ႕အထိစြဲမဂၤလာ (မုတမဂၤလာ)စတဲ့ မဂၤလာ အယူအဆအမ်ဳိးမ်ဳိးတို႔ကုိ လူနတ္အျဖာျဖာတုိ႔ အျငင္းပြားခဲ့ ၾကတယ္။ ခ်မ္းသာျခင္းအေၾကာင္း ေကာင္းျမတ္ေသာ မဂၤလာကုိ မသိခဲ့ၾကဘူး သားငယ္ရဲ႕။

အမ်ဳိးအမည္ မထင္ရွားတဲ့ နတ္သားတစ္ပါးက သန္းေခါင္ယံမွာ ျမတ္စြာဘုရားထံေမွာက္ အေရာက္လာၿပီး ေတာင္းပန္ေလွ်ာက္ထားလို႔ နတ္တို႔ထက္နတ္ အျမတ္ဆုံး ျမတ္စြာဘုရားက မေကာင္းမႈမွန္သမွ် ပယ္ေဖ်ာက္တတ္ေသာ သံုးဆယ့္ရွစ္ျဖာ မဂၤလာတရားေတာ္ကုိ တစ္ေလာကလံုးရဲ႕ အက်ဳိးစီးပြားအလို႔ငွာ ေဟာေတာ္မူခဲ့တယ္။ ေဟာၾကားတဲ့ ေနရာက သာ၀တိိျၳပည္၊ အနာထပိဏ္သူေဌးရဲ႕ ေဇတ၀န္ ေက်ာင္းတုိက္ ျဖစ္တယ္။

မဂၤလာတရားေတာ္က လူမႈေရး အမ်ားဆံုးပါတဲ့တရား ျဖစ္တယ္။ ေလာကီႀကီးပြားေရးကုိ လမ္း ညႊန္ေပး႐ုံမက၊ ေလာကုတၱရာ ဘ၀ၿငိမ္းခ်မ္းေရးအတြက္ နိဗၺာန္ရသည္အထိ အဆင့္မွန္မွန္ အျပည့္စံုဆံုး လမ္းညႊန္ေပးတဲ့ တရားေတာ္လည္း ျဖစ္တယ္။ တရားေတာ္အတုိင္း က်င့္ႀကံအားထုတ္သူကုိ ပညာ ျပည့္၀ ႏွလံုးလွၿပီး ခ်မ္းသာသုခရေစတယ္။

အေျခခံေလာကီႀကီးပြားေရးနဲ႔ သက္ဆုိင္တဲ့ မဂၤလာက (၂၁) ပါးရွိတယ္။ အသက္ပိုင္း၊ အရြယ္ပိုင္းနဲ႔ေျပာရရင္ ပထမ အရြယ္ အသက္(၂၀)အထိက ေပါင္းသင္းဆက္ဆံေရး မဂၤလာ (၃)ပါး၊ ေနထုိင္ေရး မဂၤလာ(၃)ပါး၊ ပညာေရးမဂၤလာ(၄)ပါး၊ ေပါင္း(၁၀)ပါး ပါ၀င္တယ္။
ဒုတိယအရြယ္ အသက္(၂၀)မွ (၄၀)အထိက လုပ္ေကၽြး ေမြးျမဴေရး မဂၤလာ(၃)ပါး၊ လူထုအက်ဳိးျပဳ မဂၤလာက(၄)ပါး၊ ကုိယ္က်င့္ေကာင္းမြန္ေရး မဂၤလာက(၄)ပါး၊ ေပါင္း(၁၁)ပါး ပါ၀င္ တယ္။ အသက္(၄၀)အရြယ္မ်ားအတြက္က မဂၤလာ(၂၁)ပါးေပါ့။

တတိယအရြယ္ အသက္(၄၀)ေက်ာ္ကေန (၆၀)အထိ ေတာ့ အထက္တန္းဆက္ဆံေရး မဂၤလာ (၅)ပါးနဲ႔ အထက္တန္း ပညာရရွိေရးမဂၤလာ(၄)ပါး၊ ေပါင္း(၉)ပါး၊ ေလာကီအတြက္ မဂၤလာ(၃၀)၊ ေလာကုတၩရာအတြက္မဂၤလာ(၈)ပါး။

သားငယ္က အသက္(၂၀)ေက်ာ္ အရြယ္ဆိုေတာ့ မဂၤလာ(၂၁)ပါး က်င့္ရမွာေပါ့။ လူပ်ဳိလူလြတ္ျဖစ္လို႔ သားမယား ခ်ီးေျမာက္ေရးမဂၤလာ(၁)ပါးႏႈတ္လုိက္ရင္ မဂၤလာ(၂၀)က်န္မယ္။

`အပါး(၂၀)ႀကီးမ်ားေတာင္ က်င့္ႀကံရမွာလား´ လို႔ မ်ား တယ္မထင္နဲ႔ဦး သားငယ္ေရ႕။ အဓိက မဂၤလာကုိေဆာင္လုိက္ ရင္ က်န္တဲ့မဂၤလာ(၅)ပါးက ျပည့္စံုလာတာဆိုေတာ့ အေျခခံ မဂၤလာ(၆)ပါး ေဆာင္လုိက္ရင္ သားတုိ႔အရြယ္အတြက္ ျပည့္စံုၿပီ လို႔ဆိုရမယ္။

အသက္(၆၀)ေက်ာ္လာေတာ့ အျမတ္ဆံုးပန္းတုိင္ျဖစ္ တဲ့ နိဗၺာန္ကုိ ေမွ်ာ္္မွန္းလာၿပီေလ။ ဒီေတာ့ အျမတ္ဆံုး ေလာကုတၱရာ ပညာရရွိေရး၊ မဂၤလာ(၄)ပါး၊ အျမတ္ဆံုး ေလာကုတၲရာခ်မ္းသာရရွိေရး မဂၤလာ(၄)ပါး၊ ေပါင္း(၈)ပါး၊ အားလံုးေပါင္းေတာ့ (၃၈)ပါး၊ (၃၈)ျဖာ မဂၤလာေပါ့။

သားငယ္ေရ ျမတ္စြာဘုရားေဟာၾကားတဲ့ တရားက လူမ်ဳိးမေရြး၊ ဘာသာမေရြး၊ လက္ခံက်င့္ႀကံ ႏုိင္တဲ့ တရားပါ။ အျခားဘာသာ၀င္ေတြအေနနဲ႔ လုိက္နာဖို႔ ခက္ခဲတဲ့ တရား(၃)ပါးသာရွိတယ္။ အဲဒါကေတာ့ ရဟန္းသံဃာတုိ႔ကုိ ဖူးေျမာ္ျခင္း၊ သစၥာ(၄)ပါးကုိသိျခင္း၊ နိဗၺာန္ကုိ မ်က္ေမွာက္ ျပဳရျခင္းဆုိတဲ့ မဂၤလာ(၃)ပါးပဲ ျဖစ္တယ္။

မဂၤလာတရားေတာ္နဲ႔အညီ လိုက္နာက်င့္သံုးသူမွန္သမွ် အက်ဳိးစီးပြား ျဖစ္ထြန္းတယ္။

ရန္သူအႏုိင္မခံရ၊ ခ်မ္းသာ ႀကီးပြားတယ္၊ စစ္ပြဲတစ္ရာ ေအာင္ပြဲတစ္ရာ ရေစတဲ့တရားပါပဲ။ မဂၤလာတရားက မွတ္သားအပ္၊ က်င့္သံုးအပ္တဲ့ တရားပါ သားငယ္။

မေကာင္းပယ္ျဖတ္၊ အက်င့္ျမတ္၊ မွတ္အပ္မဂၤလာ၊
တိုးတက္ႀကီးပြား၊ အက်င့္မ်ား၊ မွတ္သားမဂၤလာ၊
သံုးပံုပိဋကတ္၊ အဆီျမတ္၊ မွတ္အပ္မဂၤလာ။
မဂၤလာအေပါင္းနဲ႔ ျပည့္စံုပါေစ။

အေမ

http://www.pti31.com

Friday, October 21, 2011

ျမန္မာ(၁၂)လရာသီပြဲေတာ္(၈)။တန္ေဆာင္မုန္းလ။

ျမန္မာ(၁၂)လရာသီပြဲေတာ္(၈)။တန္ေဆာင္မုန္းလ။

 
ျမန္မာ(၁၂)လရာသီပြဲေတာ္(၈)
တန္ေဆာင္မုန္းလ
ကထိန္ပြဲ ၊ တန္ေဆာင္္တုိင္ပြဲ ၊သာမည ဖလ အခါေတာ္ေန ့။
ျမန္မာ(၁၂)လရာသီတုိ ့တြင္ တန္ေဆာင္မုန္းလ သည္(၈)လ ေျမာက္ျဖစ္သည္။ခရစ္ႏွစ္
အားျဖင့္မူေအာက္တုိဘာလ၊နိဳ၀င္ဘာလမ်ားအတြင္း က်ေရာက္ေလ့ရွိပါသည္။ မုိးတြင္းကာလကုန္
ဆုံးသည့္အခ်ိန္ ျဖစ္၍ ၊ “မုိးလအဆုံး-တန္ေဆာင္မုန္း”- ဟူ၍ ဆုိေလ ့ရွိၾကသည္။ ျမန္မာတုိ ့၏ လယ္
ယာစုိက္ခင္းကြင္းျပင္တုိ ့မွ စပါးေကာက္ႏွံတုိ ့သည္ စိမ္းလန္းျပည့္ျဖိဳးရာမွ ရင့္မွည့္လုလုအခါ ေရႊ၀ါ
ေရာင္ သုိ ့ ေျပာင္းလဲကာစ ျဖစ္သည္။မိမိတုိ ့၏ ရွင္သန္ျပည့့္ျဖိဳးေသာ  လယ္ခင္းကုိရွဳျမင္ရ၍ ၊ေတာင္
သူလယ္သမားမ်ား ရႊင္ျမဴးၿပဳံးေပ်ာ္ၾကရေသာေၾကာင့္ ၊ “ေတာင္သူရႊင္ၿပဳံး-တန္ေဆာင္မုန္း”- ဟုလည္း
ဆုိၾကပါသည္။စပါးႏွံ အခုိင္ခိုင္တုိ ့မွ အခက္အခက္ ျဖာထြက္ေသာ စပါးသီး အစီအရီတုိ ့သည္ ၀တ္ဆံ
ျပည့္ အႏွစ္အခဲစု၍ ၊ တင္းတင္းလုံးလုံး  ျပည့္ဖုံးမုိ့ေမာက္လာေသာေၾကာင့္၊ “ ဖုံးတုံးလုံးတုံး-တန္ေဆာင္
မုန္း”-ဟူ၍ ၊စပါးႏွံတုိ ့၏ သဘာ၀ကုိ အမီွျပဳလ်က္ အမွတ္အသားျပဳၾက ျပန္ပါသည္။
ဤလအခါတြင္ ကထိန္ပြဲ ၊ မသိုးသကၤန္းယက္ပြဲမ်ား က်င္းပေလ့ရွိၾကသည္။ ကထိန္ပြဲ ေခၚ ကထိန္
သကၤန္းကပ္လွဴပြဲ ဓေလ့ကုိ  ျမန္မာနိဳင္ငံသို ့ဗုဒၶသာသနာ စတင္ေရာက္ရွိေသာ ပုဂံေခတ္(ဘီစီ-၁၆၇-
၁၂၈၇) ကပင္ အထူးတလည္က်င္းပခဲ့ၾကပါသည္။“ကထိန္” ဟူေသာ ေ၀ါဟာရသည္ ပါဠိဘာသာ
စကား“ကထိန” မွ ဆင္းသက္လာခဲ့သည္။“ျမဲၿမံခုိင္ခန္ ့ျခင္း” -ဟူေသာ အနက္ရွိပါသည္။ျမတ္စြာဘုရား
ရွင္သည္ ၀ါေတာ္(၃၇)၀ါ အေက်ာ္တြင္ ၊ သာ၀တၳိျပည္ ေဇတ၀န္ေက်ာင္းေတာ္၌ သီတင္းသုံးေနေတာ္
မူစဥ္ ၊  ၀ါကၽြတ္အခါ၌ ပါ၀ါၿမိဳ ့မွ လာေရာက္ဖူးေျမာ္ၾကေသာ ဘဒၵ၀ဂၢီ ညီေနာင္ ရဟန္းသုံးက်ိပ္္(ေခၚ)
ဓုတင္ေဆာင္ ရဟန္းေတာ္အပါး သုံးဆယ္တုိ ့၏ သကၤန္းႏွင့္ပတ္သက္ေသာ ဆင္းရဲ ့ခ်ိဳ ့တဲ့မွဳကုိ ေတြ ့
ျမင္ရသျဖင့္ ၊ ကထိန္ခင္း(ကထိန္ျပဳလုပ္က်င္းပျခင္း)ခြင့္ ျပဳေတာ္မူခဲ့ပါသည္။ရဟန္းတုိ ့၀တ္ရုံအပ္ေသာ
သကၤန္း(၃)ထည္ ျဖစ္သည့္ သင္းပုိင္(ခါး၀တ္) ၊ ဧကသီ(ကုိယ္ရုံ) ႏွင့္ သကၤန္းႀကီး(ကုိယ္ရုံ အထူ)တုိ ့
တြင္ ၊ မည္သည့္ သကၤန္းႏွင့္မဆုိ ကထိန္ခင္းနိဳင္သည္။ျမန္မာဗုဒၶဘာသာ၀င္တုိ ့သည္ “ဘုရားမွာစိန္၊
ေက်ာင္းမွာသိမ္ ၊ သကၤန္းမွာ ကထိန္”- ဟူ၍ ဆုိရုိးျပဳကာ ၊ “ ကထိန္သကၤန္း ကပ္လွဴျခင္း”-ကုိ အထြဋ္
အျမတ္ထားေလ့ ရွိၾကပါသည္။
ျမန္မာ့ရုိးရာ အလွဴဒါနပြဲမ်ားတြင္ ၊ ကထိန္သကၤန္း အလွဴပြဲ သည္ အႀကီးက်ယ္ဆုံးျဖစ္ပါသည္။ျမိဳ ့
နယ္၊ ရပ္ကြက္၊ ေက်းရြာ ၊ အလုပ္ဌာန ၊စက္ရုံ ၊ေက်ာင္း စသည္တုိ ့အလိုက္ ၊ ပုဂၢလိကႏွင့္နိဳင္ငံေတာ္
အစုိးရ အဖြဲ ့အစည္းမ်ားအလုိက္ ၊ ကထိန္သကၤန္းကပ္လွဴပြဲ ကုိႀကီးက်ယ္ခမ္းနားစြာ ျပဳလုပ္ေလ့ရွိၾက
ပါသည္။ပဓာန ကထိန္လ်ာ(ကထိန္ခင္းမည့္)သကၤန္း (ေခၚ) ညတ္(သတ္မွတ္ထားေသာ)သကၤန္းႏွင့္ အျခား အရံလွဴဖြယ္ သကၤန္း ၊ ပစၥည္း ၊၀တၳဳမ်ိဳးစုံတုိ ့ကုိ ပေဒသာပင္ (ေခၚ) သစ္သားတုိင္စင္တစ္ခုတြင္ စီရီခ်ိတ္ဆြဲ၍ ၊ လွဴဖြယ္ ပေဒသာပင္ေပါင္းမ်ားစြာတုိ ့ကုိ စီတန္းလ်က္ ၊ ျမိဳ ့တြင္း ရြာတြင္း သုိ ့၀မ္း
ေျမာက္္ဖြယ္ လွည့္လည္ကာ ၊ ကထိ္န္က်ရာ ေက်ာင္းတုိက္သုိ ့ ပုိ ့ေဆာင္လွဴဒါန္းေလ့ရွိၾကပါသည္။
ႏွစ္စဥ္ ကထိန္အလွဴပြဲမ်ား ျဖစ္ေျမာက္နိဳင္ေရးအတြက္ ၊ ေနရာဌာနအလို္က္ ကထိန္ေတာ္အသင္းမ်ား
ဖြဲ ့စည္းထားၾကသည္။
မုိးေရသည္ မည္သူ၏ လုံ ့လ ပေယာဂမွ်မပါပဲ ေကာင္းကင္မွ သူ ့အလုိလုိက်လာသကဲ့သုိ ့၊ ဒါယ
ကာ -ဒါယိကာမတုိ ့၏ ကုိယ္ပုိင္သဒၶါတရားျဖင့္ လွဴဒါန္းလာေသာ ကထိန္သကၤန္းျဖင့္ ၊ ရဟန္းေတာ္
မ်ား သည္ ၀ိနည္း ဓမၼကံအရ သိမ္အတြင္း၌ ကထိန္ခင္းျခင္းကုိ ၊ “မုိးေပၚက်ကထိန္”-ဟု တင္စားသုံး
ႏွဳံးၾကပါသည္။ကထိန္သကၤန္း အလွဴခံရျခင္းျဖင့္ ရဟန္းေတာ္မ်ားမွာ ကထိန္အာနိသင္(ေခၚ) ၀ိနည္း
ျပစ္ခ်မ္းသာခြင့္ အက်ိဳး(၅)မ်ိဳးတုိ ့ကုိ ၊ တေပါင္းလျပည့္ေန ့အထိ ရရွိခံစားနိဳင္ၾကရပါသည္။လွဴဒါန္းသူ
တုိ ့တြင္လည္း (၁)ေဘးရန္ကင္းစြာ ခရီးသြားလာနိဳင္ျခင္း၊(၂)လုပ္ငန္းကိစၥမ်ား လြယ္ကူေပ့ါပါးစြာ ေဆာင္နိဳင္ျခင္း၊ (၃) အစားအေသာက္မ်ားမွ ေဘးရန္မက်ေရာက္ျခင္း ၊ (၄)သုိမွီးသိမ္းဆည္းထားေသာ
ပစၥည္းဥစၥာမ်ား မပ်က္မစီးနိဳင္ျခင္း ႏွင့္ ၊(၅) မိမိကုိယ္ပုိင္ပစၥည္းမ်ားကုိ အေႏွာက္အယွက္မဲ့ ကုိယ္တုိင္
သုံးစြဲနိဳင္ျခင္းအက်ိဳး(၅)မ်ိဳးကုိ ရရွိနိဳင္ပါသည္။ကထိန္သကၤန္းလွဴဒါန္းနိဳင္ေသာကာလမွာ သီတင္းကၽြတ္
လျပည့္ေက်ာ္(၁)ရက္ေန ့မွ တန္ေဆာင္မုန္းလျပည့္ေန ့ညဥ္ ့ယံကုန္ဆုံးခ်ိန္အထိ ၊(၂၉)ရက္အတြင္း
သာျဖစ္သည္။တန္ေဆာင္မုန္းလျပည့္ေန ့ မွ ေနာက္တစ္ရက္မကူးမီအခ်ိန္ထိ ယက္လုပ္ခ်ဳပ္ငင္ရေသာ
သကၤန္းကုိ “မသိုးသကၤန္း” -ဟုေခၚပါသည္။ျမန္မာနိဳင္ငံရွိ အထင္ကရေစတီေတာ္ႀကီးမ်ားတြင္ ၊နိဳင္ငံ
ေတာ္အစုိးရမွ ႀကီးမွဴးလ်က္ မသုိးသကၤန္းယက္ျပိဳင္ပြဲမ်ားကုိ ႏွစ္စဥ္က်င္းပျပဳလုပ္ကာ ၊ ရရွိလာေသာ
သကၤန္းေတာ္ျဖင့္ ေစတီေတာ္မွရုပ္ပြားေတာ္ျမတ္ ဗုဒၶဘုရားရွင္အား ေန ့မကူးမီ ပူေဇၚလွဴဒါန္းေလ့ရွိ
ၾကပါသည္။အခ်ိဳ ့အရပ္ေဒသမ်ားတြင္မူ ၊ ပဒုမၼာၾကာပန္းမွ ၾကာမွ်င္မ်ားကုိ ထုတ္ယူ၍ ၾကာသကၤန္း
ေတာ္ ယက္လုပ္ၿပီး ဘုရားရွင္အား ကပ္လွဴပူေဇၚၾကပါသည္။ၾကာသကၤန္းေတာ္ ဆက္ကပ္လွဴဒါန္းျခင္း
အေလ့အထမွာ ၊ ဘုရားအေလာင္းေတာ္ ေတာထြက္ေတာ္မူစဥ္အခါက ၊ ျဗဟၼာႀကီးက ၾကာသကၤန္း
ဆက္ကပ္လွဴဒါန္းခဲ့ျခင္းကုိ အေၾကာင္းျပဳ၍ ျဖစ္ေပၚလာခဲ့ေၾကာင္း ဆုိၾကပါသည္။
တန္ေဆာင္မုန္းလကုိ ပုဂံေခတ္အခါက “တန္ေဆာင္မွဳန္” ဟူ၍ ေရးခဲ့ၾကသည္။အင္း၀ေခတ္(ဘီစီ-
၁၃၆၄-၁၅၅၅)မွစ၍၊ “တန္ေဆာင္မုန္း” ဟု ေရးသားလာၾကေၾကာင္း ဆုိၾကပါသည္။အဓိပၸါယ္မွာ“မီးရွဴး၊
မီးတုိင္ ၊ဆီမီးမ်ားထြန္းလင္းေစေသာလ (၀ါ) အမုိက္အေမွာင္ကုိ မီးအလင္းေရာင္ျဖင့္ ေပ်ာက္လြင့္ေစ
ေသာလ” -ဟု ၊ဆုိလုိပါသည္။“တန္ေဆာင္တုိင္”-ဟူသည္ “အလင္းေရာင္ကုိ ေဆာင္ယူေသာတုိင္(၀ါ)
မီးရွဴးတုိင္ ၊ အလင္းတုိင္” ကုိ ေခၚဆုိျခင္းျဖစ္ပါသည္။ျမတ္စြာဘုရားပြင့္ေတာ္မမူမီကာလက ၊ လူတုိ ့
သည္ ဤလ ဤအခါတြင္ မီးနတ္ျဖစ္ေသာျဖစ္ေသာၾကတၱိကာနကၡတ္ကုိ ပူေဇၚၾကသည္။ၾကတ        ၱိကာ
နကၡတ္ ဆုိသည္မွာ ၊ ညအခါတြင္ထြန္းလင္းေလ့ရွိသည့္ လူသိမ်ားထင္ရွားလွေသာ“ ေဖ်ာက္ဆိတ္
ၾကယ္”ေခၚ ၾကယ္စု ျဖစ္သည္။ဤအခ်ိန္ကာလတြင္ ရာသီဥတု ၾကည္လင္ေသာေၾကာင့္ ၊ လူအမ်ားတုိ ့
သည္ ေတာင္ျမင့္ ၊ေတာင္ထြတ္ တုိ ့သုိ ့မီးတုတ္မ်ား ၊ မီးတုိင္မ်ား စုေ၀းကုိင္ေဆာင္ကာ တက္ေရာက္
၍ ၊“ေတာင္ထိပ္ပြဲ” (ေခၚ)“ နကၡတ္ပြြဲ ”က်င္းပေလ့ရွိခဲ့ၾကပါသည္။“ေတာင္ထိပ္နတ္ပြဲသဘင္” ဟူ၍
လည္း ေခၚဆုိခဲ့ၾကပါသည္။ဘုရားပြင့္ေတာ္မူၿပီးကာလတြင္မူ ၊ တာ၀တိ ံသာနတ္ျပည္ရွိ ဘုရား
အေလာင္းေတာ္၏ ဆံေတာ္ကိန္း၀ပ္ရာ စူဠာမဏိေစတီေတာ္ သို ့ရည္မွန္းလ်က္ ၊မီးပုံးပ်ံမ်ား ကုိ ပုံပန္း
သ႑ာန္ အမ်ိဳးမ်ိဳးျပဳလုပ္၍ ပုိ ့လႊတ္ပူေဇၚေလ့ရိွၾကပါသည္။ ျမန္မာျပည္အထက္ပုိင္း ရွမ္းျပည္နယ္တြင္၊
“မီးပုံပ်ံလႊတ္ပူေဇၚပြဲမ်ား ”ၾကီးက်ယ္ခမ္းနားစြာ ျပဳလုပ္ေလ့ရွိၾကပါသည္။ ျမစ္၊ေခ်ာင္း၊အင္း၊အုိင္ နီးေသာ
အရပ္ေဒသမ်ားကမူ ၊ ဤလအခါတြင္ “ရွင္ဥပဂုတၱပူေဇၚပြဲ”ျပဳလုပ္၍ ၊ ဆီမီးမ်ားကုိ ေရေမွ်ာပူေဇၚေလ့
ရွိၾကပါသည္။ပိဋကက်မ္းစာမ်ားတြင္ မပါ၀င္ေသာ္လည္း ၊ေတာင္ဖက္သမုဒၵရာတြင္ ေၾကးျပာႆာဒ္(၀ါ)
ေၾကးေက်ာင္းေဆာင္ေတာ္ျဖင့္ သီတင္းသုံးစံေနေတာ္မူသည္ -ဟု ၊ ယူဆယုံၾကည္လ်က္ ရည္မွန္းပူေဇၚ
ၾကျခင္းျဖစ္ပါသည္။
တန္ေဆာင္မုန္းလအခါတြင္ ေဆးပင္အေပါင္းကုိ ေစါင့္ေသာနတ္တုိ ့သည္ မယ္ဇလီပင္ေစါင့္နတ္
မင္းအား တစ္ညီတစ္ညြတ္တည္း လာေရာက္ခစားၾကသည္။မယ္ဇလီဖူးကုိ စားသုံးခဲ့ေသာ္ ၊(၉၆)ပါး
ေသာ ေရာဂါမ်ားကင္းရွင္း၍ ဘုန္းႀကီးအသက္ရွည္နိဳင္သည္ ဟု ၊“သာရေကာမုဒိ” ေဆးက်မ္း ကျပဆုိ
ပါသည္။ထုိ ့ေၾကာင့္ ၊ ျမန္မာ့ေရွးရုိးအစဥ္အလာအရ တန္ေဆာင္မုန္းလျပည့္ အခါသမယတြင္ ၊မယ္ဇ
လီဖူး ကုိအဆာစုံစြာသုပ္၍ မိသားစု၀င္မ်ားအားလုံးစားသုံးကာ ၊ ပတ္၀န္းက်င္ အိမ္နီးခ်င္းမ်ားအား
လည္း ၊ မယ္ဇလီဖူးသုပ္အထုပ္ငယ္မ်ားကုိ ေဆး၀ါးအျဖစ္ေပးေ၀လ်က္ ဒါနျပဳေလ့ရွိၾကပါသည္။နကၡတ္၊
ၾကယ္တာရာ စုံညီစြာေပၚထြန္းေသာေၾကာင့္ ၊ေဆးအာနိသင္မ်ား နိဳးၾကြထက္ျမက္ေစ၍ “ေဆးေပါင္းခ
သည့္ည” -ဟုလည္း ၊ယုံၾကည္ၾကသည္။ဤညအခါ၌ ၊ခူး ဆြတ္ တူးေဖၚရရွိေသာ ေဆးပင္ ၊ေဆးရြက္၊
အျမစ္ ၊ အဖု ၊အဥ တုိ ့ကုိ အထူးသိမ္းဆည္းထားကာ အလုိရွိရာအခါ၌ ၊အသုံးျပဳၾကသည္။လျပည့္ေန
ညဥ့္လယ္ လမြန္းတည့္အခ်ိန္၌ ၊ လရိပ္သည္ ေရအျပင္ေပၚက်ေရာက္ေသာအခါ ၊ “လမြန္းတည့္ေရ”
ကုိ ေသာက္သုံး၍ ၊ေဆးအာနိသင္မ်ားျပည့္၀လ်က္ က်န္းမာေရးကုိ ေကာင္းမြန္ေစသည္-ဟု ယူဆၾက
သည္။ဤအခါ၌ ၊ လက္လွမ္းမီရာ ေဆးပင္ ၊ေဆးရြက္တုိ ့ကုိ ခူးဆြတ္ကာစားသုံးေလ့ရွိၾကသည္။
တန္ေဆာင္မုန္းလတြင္ ထြက္ေပၚေသာ“ၾကတၱိကာနကၡတ္”ကုိ နကၡတ္ပညာရွင္တုိ ့က၊ “ေစာရ
နကၡတ္(ေခၚ) သူခုိး နကၡတ္” ဟု ၊ဆုိေလ့ရွိၾကသည္။ထုိ ့ေၾကာင့္ လျပည့္ေန ့ညအခါတြင္ “က်ီးမနိဳးပြဲ”
(ေခၚ)“သူခုိးကာလ” အျဖစ္ ကေလး ၊ လူငယ္မ်ား ေပ်ာ္ရႊင္စြာ ေဆာ့ျမဴးေလ့ရွိၾကသည္။တစ္ညလုံး
နံနက္က်ီးမနိဳးမီတုိင္ေအာင္၊ အိမ္ရွင္မသိေစပဲ  အလြယ္တစ္ကူ ေတြ ့ရွိခ်ီမနိဳင္ေသာပစၥည္းမ်ားကုိယူ၍
လမ္းမတြင္ စုပုံထားျခင္း ၊ပုဆုိး ထမီ ရရာတုိ ့ကုိ အလံထူ၍ထားျခင္း စသည္တုိ ့ျဖင့္ ၊နံနက္အခါ၌ လူ
ရယ္ဖြယ္ျဖစ္ေအာင္ ဖန္တီးထားတတ္ၾကသည္။တစ္ညေနခင္းလုံး အိမ္ေပါက္ေစ့လုိက္ကာ အလွဴေငြ
ႏွင့္စားစရာမ်ား အလွဴခံၾကၿပီး၊ တစ္ညခင္းလုံး ခ်က္ျပဳပ္၊စားေသာက္ကာ ျမဴတူး ေပ်ာ္ရႊင္ၾကသည္။ေငြ
ေၾကးျပည့္စုံသူတုိ ့ကမူ ၊ လျပည့္ေန ့ညတြင္ “မေခၚမုံ ့လုံး”(ေခၚ)မုံ ့လုံးေရေပၚမ်ားေကၽြးျခင္း၊ ၾကက္
သားဆန္ျပဳပ္ တုိက္ေကၽြးျခင္း ၊ မယ္ဇလီဖူးသုပ္ေ၀ျခင္းႏွင့္ ပုိက္ဆံႀကဲျခင္း တုိ ့ကုိ ျပဳကာ ၊ ကုသုိလ္
ယူေလ့ရွိၾကသည္။
ေရွးအခါက ဓုတင္ေဆာင္ရဟန္းေတာ္မ်ားသည္၊ဒါယကာမ်ား လွဴဒါန္းေသာ သကၤန္းကုိ မ၀တ္ရုံပဲ၊
စြန္ ့ပစ္သည့္ အမွိဳက္ပုံ ၊သုႆန္ -စသည္တုိ ့မွ  ဖုံလူး ေပက်ံေနေသာ အထည္စကုိ ၊သကၤန္းခ်ဳပ္ဆုိး
၀တ္ရုံၾကသည္။ထုိရဟန္းေတာ္မ်ား သြားလာတတ္ေသာေနရာမ်ား၌၊လူဒါယကာတုိ ့က သကၤန္းမ်ား ကုိ
ဖုံလူးေပက်ံဟန္ စီမံ၍ ပစ္ထားလွဴဒါန္းကာ ကုသုိလ္ယူၾကသည္။ဤဓေလ့မွ“ ပံ့သုကူ၀ွက္ျခင္း”(ေခၚ)
“ပံ့သုကူပစ္ျခင္း”မ်ား ျဖစ္ေပၚလာခဲ့သည္။ယခုအခါ၌ ဘုရား၀င္းစသည္တုိ ့တြင္ သြားေရာက္ပစ္ခ်ထား
၍ ၊“ပံ ့သုကူ အလွဴဒါန” ကုိျပဳေလ့ရွိၾကသည္။လျပည့္ေန ့ညအခါတြင္ ၊ပံ့သုကူပစၥည္း အရွာထြက္ေသာ ကေလး၊လူငယ္လူရြယ္တုိ ့ေပါမ်ားလွပါသည္။
ဘုရားရွင္ လက္ထက္ေတာ္အခါက ၊တန္ေဆာင္မုန္းလျပည့္ေန ့တစ္ညတြင္ ၊ရာဇျဂိဳဟ္ျပည့္ရွင္
အဇာတသတ္မင္း၏ ေလွ်ာက္ထားခ်က္အရ ၊“သာမညဖလသုတ္ေတာ္”ကုိ ထုတ္ေဖၚေဟာၾကားေတာ္
မူခဲ့ပါသည္။“သာမည ဖလ” ဟူသည္မွာ ၊“ရဟန္းျပဳလုပ္ရျခင္း၏ အက်ိဳးေက်းဇူး” ဟု၊ဆုိလုိပါသည္။
ရဟန္းသံဃာေတာ္မ်ား၏ ဂုဏ္ပုဒ္တုိ ့ကုိ ထုတ္ေဖၚေဟာၾကားေတာ္မူျခင္းျဖစ္ေသာေၾကာင့္၊“သံဃာ
ေတာ္မ်ားေန ့” ဟူ၍လည္းေကာင္း ၊ “သာမည ဖလအခါေတာ္ေန ့” ဟူ၍လည္းေကာင္း၊ ယခုအခါတြင္
တန္ေဆာင္မုန္းလျပည့္ေန ့ကုိ သတ္မွတ္က်င္းပၾကပါသည္။

ပညာအလင္း ပရဟိတ လူမႈကူညီေရး အသင္း

သူငယ္ခ်င္းမ်ား ႏွင္႕စုၿပီး ***ပညာအလင္း ပရဟိတ လူမႈကူညီေရး အသင္း *** အမည္ရေသာ Group မွ သူငယ္ခ်င္းမ်ားႏွင္႕ ပညာေရးခ်ိ္ဳ႕တဲ႕ေသာ ဘုန္းေတာ္ႀကီးသင္ေက်ာင္းမ်ားသို႕ သြားေရာက္လွဴဒါန္း ျဖစ္ခဲ႕ပါသည္။

Friday, May 20, 2011

သစၥာ(၄)ပါး

(၁) ဒုကၡသစၥာ
ျမင္ဆဲ၊ ၾကားဆဲ စသည္၌ ထင္ရွားေသာ ရုပ္နာမ္ အေပါင္းကုိ ဥပါဒါနကၡႏၶာ ဟုေခၚသည္။ တဏွာျဖင့္ ဒိ႒ိျဖင့္ စြဲလန္းနုိင္ေသာေၾကာင့္ ေခၚဆုိရျခင္းျဖစ္သည္။ ဥပါဒါနကၡာဟု ေခၚေသာ ရုပ္၊ ေ၀ဒနာ၊ သညာ၊ သခၤါရ၊ ၀ိဥာဥ္တုိ႔ကုိ သကၠာယ ဟုေခၚသည္။ သကၠာယ ဟူသည္မွာ ထင္ရွားရွိေသာ ရုပ္နာမ္ အေပါင္းပင္ျဖစ္သည္။ သကၠာယ ဆုိတဲ့ ရုပ္နာမ္ အေပါင္းကုိ ဒုကၡသစၥာ- ဆင္းရဲ အစစ္အမွန္ဟူ၍ ေခၚသည္။ (လုိရင္းကား ရုပ္နာမ္ အေပါင္းသည္ပင္ ဒုကၡသစၥာျဖစ္ေပသည္။)

(၂)သမုဒယသစၥာ
ႏွစ္သက္သာယာ ျပီးဆာေနတဲ့ တဏွာဟာ သကၠာယ ေခၚတဲ့ ရုပ္နာမ္ခႏၶာ ဒုကၡသစၥာ ျဖစ္ပြားရျခင္း၏ အေၾကာင္းရင္းပါဘဲ လုိ႔ သိေစလုိတာပါဘဲ ။ တဏွာဆုိတဲ့ ပါဠိက ဆာတယ္လုိ႔ အနက္ရွိတယ္။ ဆာတယ္ဆုိတာ စားခ်င္ျပီးဆာတာ ေသာက္ခ်င္ျပီးဆာတာ မ်ိဳးပါဘဲ။ ႏွစ္သက္သာယာတာလဲ ဆာတဲ့ သေဘာဘဲ။ လုိခ်င္တာ ေတာင့္တရတာ..၊ ရခ်င္တာ ခံစားခ်င္တာေတြ လဲ ဆာတဲ့ သေဘာပဲ၊ ယခုလူေတြဟာ အေကာင္းေတြကုိ ျမင္ရလုိ႔လဲ အားမရဘူး၊ ထပ္ကာထပ္ကာ ျမင္ခ်င္ေနတာပဲ၊ ၾကားလုိ႔လဲ အားမရဘူး၊ ထပ္ကာထပ္ကာ ၾကားခ်င္ေနတာပဲ၊ နံလုိ႔လဲ အားမရဘူး၊ ထပ္ကာထပ္ကာ နံခ်င္ေနတာပဲ၊ စားလုိ႔လဲအားမရဘူး၊ ထပ္ကာထပ္ကာ စားခ်င္ေနတာပဲ၊ ေတြ႔ထိလုိ႔လဲ အားမရဘူး။ ထပ္ကာထပ္ကာ ေတြ႔ထိျပီး ခံစား ခ်င္ေနတာပဲ၊ အာရုံေကာင္းေတြကုိ စိတ္ကူးၾကံစည္လုိ႔လဲ အားမရဘူး၊ ထပ္ကာထပ္ကာ ၾကံခ်င္ေနတာပဲ၊ အဲဒီလုိ အားမရနုိင္တာဟာ ဆာတဲ့ သေဘာပဲ။ (လုိရင္းကား တဏွာသည္ သမုဒယ သစၥာပင္တည္း)

(၃)နိေရာဓသစၥာ
နိေရာဓ သစၥာဆုိတဲ့ နိဗၺာန္တရားက အသိခက္တယ္၊ အေျပာရလည္းခက္တယ္၊ မိမိတုိ႔ သႏၲန္မွာ ရွိေနတဲ့ ရုပ္နာမ္မ်ားလုိ မိမိတုိ႔ မ်က္ေမွာက္ မွာရွိေနတဲ့ ရုပ္၀တၳဳမ်ားလုိ သိဖုိ႔လည္း မလြယ္ဘူး၊ ေျပာဖုိ႔လည္း မလြယ္ဘူး၊ သကၠာယ နိေရာေဓာဆုိတာကုိ ဒဲ့ဒုိးေျပာမယ္ဆုိရင္ ဥပါဒါနကၡႏၶာဆုိတဲ့ ရုပ္နာမ္တုိ႔၏ ခ်ဳပ္ျခင္း ကင္းျငိမ္းျခင္းလုိ႔ ေျပာရမွာပဲ၊ ဒါေပမဲ့ အဲဒီရုပ္နာမ္ေတြ ခ်ဳပ္တာကလည္း ျဖစ္ျပီးေတာ့ ခ်ဳပ္ပ်က္သြားတာမ်ိဳးကုိ ဆုိလုိတာ မဟုတ္ဘူး၊ ျဖစ္ေနက် ရုပ္နာမ္ေတြ အေၾကာင္းမရွိလုိ႔ လုံးလုံး မျဖစ္ဘဲ ခ်ဳပ္ျခင္း ကင္းျငိမ္းျခင္းကုိသာ ဆုိလုိတယ္ ဒါေၾကာင့္ ဒီမွာ အေၾကာင္းျဖစ္တဲ့ သမုဒယ တဏွာ၏ ခ်ဳပ္ျခင္းျဖင့္ ေဖာ္ျပထားတာပါပဲ။ ( ေထရီမ ေျဖဆုိေတာ္မူထားေသာ တုိက္ရုိက္ အေျဖမွာကား တဏွာခ်ဳပ္ျခင္း ပင္ျဖစ္ပါသည္။)

(၄)မဂၢသစၥာအေျဖ
သမၼာဒိ႒ိ စေသာ မဂၢင္ရွစ္ပါးသည္ပင္ သကၠာယခ်ဳပ္ျခင္း သုိ႔ေရာက္ေသာ အက်င့္ဟု ေခၚသည္။
သမၼာဒိ႒ိ- မွန္စြာ ျမင္ျခင္း။
သမၼာသကၤပၸ-မွန္စြာၾကံျခင္း။
သမၼာ၀ါစာ- မွန္စြာေျပာျခင္း။
သမၼာကမၼႏၲ-မွန္စြာျပဳျခင္း
သမၼာအာဇီ၀-မွန္စြာ အသက္ေမြးျခင္း။
သမၼာ၀ါယာမ- မွန္စြာအားထုတ္ျခင္း။
သမၼာသတိ- မွန္စြာ အမွတ္ရျခင္း။
သမၼာသမာဓိ- မွန္စြာ စူးစုိက္တည္ၾကည္ျခင္း။

စကားေျပာဟန္ အမ်ိဳးမ်ိဳး

လူမွဳဆက္ဆံေရးနယ္ပယ္တြင္ အခ်ိဳ႕ေသာ ခ်မ္းသာသူ ၊ ေအာင္ျမင္သူ ၊ ေက်ာ္ၾကားသူတို႔ကို ေလ့လာၾကည့္ပါက သူတို႔တြင္ တမင္တကာ ဖန္တီးထားျခင္း မဟုတ္တဲ့ အမ်ားစိတ္ဝင္စားေလာက္တဲ့ ကိုယ္ပိုင္ စကားေျပာဟန္ ၊ ဆိုဟန္ေတြကို အတိုင္းသားေတြ႕ရွိရပါသည္။ သူတစ္ပါး ဟန္ပန္အတိုင္း လိုက္လုပ္ၾကတဲ့အခါ မိမိပင္ကိုယ္ သဘာဝအတိုင္း လြတ္လြတ္လပ္လပ္ ေျပာဆိုေနသကဲ့သို႔ ဌာန္ကရိုဏ္း မက်ဘဲရွိတတ္ပါသည္။ အေကာင္းဆံုး လုပ္ေဆာင္ရန္ နည္းလမ္းမွာ ေအာက္ေဖာ္ျပပါ စကားေျပာဟန္မ်ားထဲမွ မိမိ သဘာဝအတိုင္း ေျပာဆိုဟန္သည္ မည္သည့္ အခ်က္တြင္ အက်ံဳးဝင္သည္ကို အကဲခတ္ မွန္းဆပါ။ ခၽြတ္ယြင္းခ်က္မ်ားကို ျပဳျပင္ေပးပါက မိမိသဘာဝ ေျပာဆိုဟန္တစ္ခု အသားက်လာၿပီး သူတစ္ပါးအား ဆြဲေဆာင္ႏိုင္ေသာ စကားေျပာေကာင္းသူ တစ္ေယာက္ျဖစ္လာပါလိမ့္မည္ ျဖစ္ပါသည္။


၁။ ဗလစ္ဗလစ္ ေျပာဟန္ ( တတြတ္တြတ္ ေျပာဆိုဟန္ )
ႏွဳတ္လွ်ာအလြန္သြက္သူ ၊ စကားကို တရစပ္မရပ္မနား ေျပာတတ္သူမ်ိဳး၏ ေျပာဆိုဟန္ ျဖစ္သည္။ သို႔ေသာ္ သူ၏အရည္အခ်င္းက အာသြက္ျခင္းသာျဖစ္ၿပီး ထူးထူးျခားျခား မွတ္သားစရာ မပါ ၊ စိတ္ကူးစိတ္သန္းလည္း ဆန္းသစ္မွဳမရွိ ျဖစ္တတ္သည္။
ဗလစ္ဗလစ္သမားမ်ားသည္ မ်ားေသာအားျဖင့္ ေမြးရာပါ စကားမ်ားသူ (စကားသြက္သူ) မ်ားျဖစ္ၾကသည္။ သူတို႔သည္ သာမန္ ထမင္းစားေရေသာက္ စကား ၊ အလႅာပ သလႅာပ စကားမ်ားကို ေရပက္မဝင္ေအာင္ ေျပာဆိုေလ့ ရွိၾက၏။ အေၾကာင္းအရာ တစ္ခုခုကို ေခါင္းစဥ္တပ္ေပးၿပီး ေျပာခိုင္းရင္လည္း အခ်ိန္မဆိုင္းဘဲ ေကာက္ကာငင္ကာ ေျပာႏိုင္ၾကသည္။
စင္စစ္ အခ်ိဳ႕လူမ်ားမွာ စကားသြက္ျခင္း သက္သက္ျဖင့္ပင္ ရပ္ရြာလူႀကီးေသာ္လည္းေကာင္း၊ လုပ္ငန္းအသင္းအဖြဲ႕ ေခါင္းေဆာင္ေသာ္လည္းေကာင္း၊ အလယ္အလတ္တန္းစား ႏိုင္ငံေရးေခါင္းေဆာင္ တစ္ေယာက္ေသာ္လည္းေကာင္း ျဖစ္လာတတ္ၾကသည္။
အရပ္ထဲရွိ သာမန္စကားဝိုင္းမ်ားတြင္မူ ဗလစ္ဗလစ္သမား တို႔ကို ဦးေဆာင္ေဆြးေႏြးသူအျဖစ္ ေတြ႕ရတတ္သည္။ စင္စစ္ ၄င္းတို႔ဟာ လွ်ာကၽြမ္းက်င္မွဳ အေျခခံရွိၿပီးျဖစ္ရာ ယင္းအေျခခံကို ဦးေႏွာက္အရည္အေသြး ထပ္ေပါင္းစပ္ေပးႏိုင္ပါက စကားေျပာသြက္သေလာက္ အခ်က္အလက္ ခိုင္မာသည့္ စကားေျပာသမားေကာင္း တစ္ေယာက္ ျဖစ္လာႏိုင္ေပသည္။


၂။ တံု႔ဆိုင္း တံု႔ဆိုင္း ေျပာဟန္
စကားေျပာနည္း ေဟာနည္းမ်ားကို ေလ့လာျခင္း၊ စနစ္တက် ေလ့က်င့္ျခင္းမရွိဘဲ စင္ေပၚတက္ၾကသည့္ ေဟာစ၊ ေျပာစ လူတခ်ိဳ႕၏ ဟန္ပံုစံမ်ိဳး ျဖစ္သည္။
``ဟုတ္ကဲ့ ၊ အင္း … အဲ … ဟိုဒင္း …. အာ`` စသည္ျဖင့္ စကားတစ္ခြန္း ေျပာမည့္အေရး လမ္းတြင္ ေလး၊ ငါးႀကိမ္ေလာက္ ရပ္နားကာ စကားလံုးေတြ ဖမ္းဆုပ္မမိသလို စမ္းတဝါးဝါး ျဖစ္ေနတတ္သည္။ စကား ေျပာဟန္ဆိုဟန္မ်ား အားလံုးထဲတြင္ အညံ့ဆံုး၊ အခၽြတ္ယြင္းဆံုး ေျပာဟန္မ်ိဳး ျဖစ္သည္။
စာကို အသံထြက္ဖတ္သည့္ ေလ့က်င့္ခန္းမ်ား၊ ဝါက်တိုတိုျပတ္ျပတ္မ်ားျဖင့္ ခပ္သြက္သြက္ေျပာသည့္ ေလ့က်င့္ခန္းမ်ားကို စြဲစြဲျမဲျမဲ အခ်ိန္ယူျပဳလုပ္ေပးမွသာ စကားကို သြက္လက္ခ်က္ခ်ာစြာ ေျပာဆိုတတ္လာမည္ ျဖစ္ပါသည္။


၃။ ေလႀကီိးမိုးႀကီး သို႔မဟုတ္ ဘာမထီ ေျပာဟန္
စကားေျပာသူ၏ ဟိတ္ဟန္ႀကီးမားပံု ေပၚလြင္သည့္ စကားေျပာဟန္မ်ိဳး ျဖစ္သည္။ စကားလံုးႀကီးႀကီး သံုးသည္။ ႀကိမ္းလားေမာင္းလား လုပ္ၿပီး လက္သီးလက္ေမာင္း တန္းသည္။ ကၽြန္ေတာ္ဟုမေျပာ “ က်ဳပ္ ’’ ဟုသံုးသည္။ စကားေျပာရင္း မိမိကိုယ္ကို အထင္ႀကီးလြန္းသည့္ ဟန္ကို တစ္ခါတစ္ရံ အထင္အရွား ျမင္ရတတ္သည္။
သို႔ေသာ္ သည္ေျပာဟန္တြင္လည္း ထိေရာက္မွဳမ်ားစြာ ရွိပါသည္။ သည္ပံုစံမ်ိဳး စကားေျပာရင္း အသင္းအပင္း အစည္းအရံုးမ်ားတြင္ ေခါင္းေဆာင္ျဖစ္လာသူေတြ ရွိသည္။ အခ်ိဳ႕ဆိုလွ်င္ ႏိုင္ငံ အႀကီးအကဲမ်ားပင္ ျဖစ္သြားၾကသည္။
လက္သီးလက္ေမာင္းတန္းကာ ႀကိမ္းလားေမာင္းလား လုပ္ျခင္းကို ရဲဝင့္ျခင္း၊ စိတ္ဓာတ္ ထက္သန္ျခင္း၊ ေယာကၤ်ားပီသျခင္းဟု အမ်ားက ယူဆေလ့ရွိၾကသည္။ လူထုေခါင္းေဆာင္တို႔၏ အဂၤါရပ္ဟုလည္း အခ်ိဳ႕က မွတ္ယူၾကသည္။
ဤပံုစံမ်ိဳးျဖင့္ စကားေျပာဆိုသူတို႔မွာ မိမိကိုယ္ကို အထင္ႀကီးလြန္းေၾကာင္း ျပသရာေရာက္သည့္ စကားလံုး အသံုးအႏွဳံးႏွင့္ ဟန္ပန္တခ်ိဳ႕ကို ထိန္းသိမ္းေလွ်ာ့ခ်ေပးႏိုင္ပါက အမ်ား၏ ေလးစားမွဳကို ခံရၿပီး ၾသဇာလႊမ္းမိုးႏိုင္ေသာ စကားေျပာသမားေကာင္းမ်ား ျဖစ္လာႏိုင္ပါသည္။

၄။ ေလးေလးနက္နက္ ေတြးေတြးဆဆ ေျပာဆိုသည့္ဟန္
ေလးနက္ေသာ၊ ႀကီးက်ယ္ ခမ္းနားေသာ ေျပာဆိုဟန္မ်ိဳး ျဖစ္ပါသည္။ လူသံုးနည္းသည့္ ရွည္လ်ားေသာ ဝါက်မ်ား သံုးေလ့ရွိသည္။ ဟာသမ်ား ပံုတိုပတ္စမ်ား ပါေလ့မရွိ။
ဤေျပာဟန္မွာ အသက္အရြယ္ႀကီးရင့္၍ အေတြ႕အၾကံဳ အေတြးအျမင္ရင့္သန္သည့္ လူႀကီးမ်ားအဖို႔မူ သဘာဝက်ေသာ စကားေျပာဟန္မ်ိဳး ျဖစ္သည္။ ေျပာသူ၏ တည္ၾကည္ေလးနက္မွဳ၊ အေၾကာင္းအရာ၏ တန္ဖိုးရွိမွဳတို႔ေၾကာင့္ က်စ္လစ္ေသာ အထူးပရိတ္သတ္မ်ိဳးကို ဆြဲေဆာင္ႏိုင္ေလ့ရွိသည္။
သို႔ေသာ္ က်ယ္ျပန္႔ မ်ားေျမာင္လွေသာ လူေတြၾကားတြင္ ဤေျပာဟန္မ်ိဳးျဖင့္ ပြဲမတိုးႏိုင္၊ ေအာင္ျမင္မွဳ မရႏိုင္။
ေရွးေခတ္ အေနာက္ႏိုင္ငံမ်ားတြင္မူ သည္ေျပာဟန္ကို ႀကိဳက္သူအေတာ္မ်ားခဲ့သည္။ ေလ့လာၾကည့္ရင္ ေလးနက္ခမ္းနားမွဳႏွင့္ အာဝဇၹန္းရႊင္မွဳတို႔ စနစ္တက် ေပါင္းစပ္ထားျခင္းျဖစ္ေၾကာင္း ေတြ႕ႏိုင္ပါသည္။
သြက္လက္လ်င္ျမန္မွဳကို အေလးထားေသာ ယခုေခတ္တြင္မူ သည္ေျပာဆိုဟန္မွာ တကၠသိုလ္မ်ားရွိ ပညာရပ္ဆိုင္ရာ ေဆြးေႏြးဝိုင္းလို ေနရာေတြမွလြဲ၍ အျခားေနရာမ်ိဳး၌ အံ့မဝင္ေတာ့ေပ။


၅။ ဆင္ေျခဆင္လက္ႏွင့္ ျငင္းခံုေဝဖန္ ေျပာဆိုသည့္ဟန္
ေရွ႕ေနမ်ား၊ ႏိုင္ငံေရးသမားမ်ား၊ အလုပ္သမား ေခါင္းေဆာင္မ်ား အမ်ားဆံုး သံုးစြဲေလ့ရွိသည့္ ေျပာဟန္ဆိုဟန္မ်ိဳး ျဖစ္ပါသည္။
အက်ိဳးအေၾကာင္းျပ၍ ေျပာသည္။ အားႏွင့္ အင္ႏွင့္ ေဒါႏွင့္ ေမာႏွင့္ စစ္ပြဲတစ္ပြဲ ဆင္ႏႊဲေနသလို ေျပာသည္။ အထူးသျဖင့္ တစ္စံုတစ္ေယာက္ကို အျပင္းအထန္ ေဝဖန္စြပ္စြဲသည့္ ေနရာမ်ိဳး၊ အျပတ္အသတ္ ျပစ္တင္ရွဳတ္ခ်သည့္ ေနရာမ်ိဳးတြင္ သံုးစြဲေလ့ရွိၾကသည္။ စကားေျပာသူမွာ စကားလံုးေျပာင္သည္။ လွဳပ္ရွားတက္ၾကြေသာ ဟန္ပန္ရွိသည္။
ပန္းပဲသမားသည္ နီရဲေနေအာင္ မီးဖုတ္ထားေသာသံကို တူျဖင့္ တစ္ခ်က္ခ်င္းထုကာ ပံုသြင္းသကဲ့သို႔ အင္အားေကာင္းေသာ စကားလံုးမ်ားျဖင့္ ခ်က္က်လက္က် ပီပီျပင္ျပင္ ေျပာႏိုင္ေသာ စကားေျပာသမားသည္ လူအမ်ား၏ ခံစားခ်က္ႏွင့္ အေတြးအျမင္မ်ားကို မိမိႀကိဳက္ႏွစ္သက္သည့္ ပံုစံဝင္ေအာင္ ရုိက္သြင္းႏိုင္စြမ္း ရွိၾကသည္။


၆။ ျပတ္ေတာက္ ျပတ္ေတာက္ ေျပာဟန္
မိမိကိုယ္ကို ယံုၾကည္မွဳ နည္းသူ၊ ေၾကာက္တတ္သူမ်ား၏ မဝ့ံမရဲ ဟန္ပန္တစ္မ်ိဳး ျဖစ္သည္။
တံု႔ဆိုင္း တံု႔ဆိုင္းသမားလို တအင္းအင္း တအဲအဲ မလုပ္ေသာ္လည္း တစ္ေၾကာင္းေျပာၿပီး ရပ္လိုက္၊ တစ္ခြန္းေျပာၿပီး ရပ္လိုက္ႏွင့္ ဆတ္ေတာက္ ဆတ္ေတာက္ေျပာတတ္သည္။
ထိေရာက္ေသာ ေျပာဆိုနည္းမ်ိဳး မဟုတ္။
ဤပုဂိၢဳလ္မ်ိဳးအေနႏွင့္ စကားကို အလ်င္မျပတ္ေျပာတတ္ေအာင္ ေလ့က်င့္ေပးသင့္သည္။ အားရွိပါးရွိ အခ်က္က်က် ေျပာထားေသာ မိန္႔ခြန္းမ်ားကို အသံထြက္ဖတ္ျခင္း၊ ေျပာၾကည့္ျခင္းမ်ား ျပဳလုပ္ေပးရေပမည္။

၇။ အလႅာပ သလႅာပ ေျပာဆိုဟန္ သို႔မဟုတ္ ရင္းႏွီးေသာ မိတ္ေဆြမ်ားႏွင့္ စကားေျပာဆိုဟန္
ရင္းရင္းႏွီးႏွီး ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းႏွင့္ အမူအရာနည္းစြာ ေျပာဆိုသည့္ ဟန္ျဖစ္ပါသည္။ ဤဟန္ပန္မွာ စကားေျပာဆိုဟန္ အားလံုးတို႔၏ အေျခခံဟု ဆိုႏိုင္သည္။
ဤေျပာဟန္ကို အေျခခံ ရွိထားၿပီး အျခားေျပာဆိုဟန္မ်ားကို လိုအပ္တဲ့ ေနရာေတြမွာ ထည့္သြင္းေျပာဆိုသြားပါက မည္သူ တစ္ဦးတစ္ေယာက္ႏွင့္ ေျပာသည္ျဖစ္ျဖစ္၊ လူအမ်ားၾကားတြင္ ေျပာသည္ျဖစ္ျဖစ္၊ ပါတီပြဲတြင္းေျပာသည္ျဖစ္ျဖစ္၊ ဘယ္ေနရာမဆို သင့္ေလ်ာ္ေသာ စကားေျပာဟန္ ျဖစ္ပါသည္။


ဤသည္တို႔ကား လူတစ္ဦးႏွင့္ တစ္ဦး ကြဲျပားၾကသည့္ အမ်ိဳးမ်ိဳးေသာ စကားေျပာဟန္မ်ားထဲမွ ထင္ရွားသည္တို႔ကို စိစစ္တင္ျပျခင္း ျဖစ္ပါသည္။ ယင္းစကားေျပာဟန္မ်ားကို ေလ့လာကာ လက္ေတြ႕ဘဝတြင္ ေတြ႕ရမည့္ စကားေျပာေကာင္းသူတို႔၏ ေျပာဟန္ဆိုဟန္ေတြကို ေဝဖန္သံုးသပ္ၿပီး အတုယူႏိုင္လွ်င္ ဘက္စံု ျပည့္ဝသည့္ လူတစ္ေယာက္ျဖစ္ဖို႔ အေထာက္အပံ့ မ်ားစြာရရွိႏိုင္ပါေပသည္။




ဆရာေဖျမင့္၏ စကားေျပာဟန္ အမ်ိဳးမ်ိဳးထဲမွ ေကာက္ႏွဳတ္ ေဖာ္ျပျခင္းသာ ျဖစ္ပါသည္